#გარემო: სიახლეები და ანალიტიკა

აშშ-ის ახალი ამბების დაიჯესტი: პოლიტიკიდან სტიქიამდე

ვაშინგტონში ყოფილი პრეზიდენტი ჯო ბაიდენი კომერციული რეისით მგზავრობისას შენიშნეს, თუმცა მისი გამგზავრება ნისლის გამო დაგვიანდა. ამასობაში, აშშ-ის ჩრდილო-აღმოსავლეთ ნაწილს ძლიერი ქარბუქი უახლოვდება, რის გამოც 40 მილიონზე მეტი ადამიანი გაფრთხილების ქვეშ იმყოფება და ასობით ათასი სახლი ელექტროენერგიის გარეშეა დარჩენილი. პოლიტიკურ ფრონტზე, პრეზიდენტის სიტყვა კონგრესში დაპირისპირებას მოიცავდა, ხოლო უზენაესმა სასამართლომ დონალდ ტრამპის მიერ დაწესებული ტარიფები არაკონსტიტუციურად ცნო. ასევე, სროლამ საშუა

ეკონომიკა 28 February

ევროკომისია „მერკოსურთან“ სავაჭრო შეთანხმების დროებით გამოყენებას იწყებს, მიუხედავად წინააღმდეგობისა

„მერკოსურთან“ სავაჭრო შეთანხმება, რომელზე მუშაობაც 25 წელზე მეტია მიმდინარეობს, იანვარში ფორმალურად გაფორმდა. მიუხედავად ამისა, ის სადავო რჩება, განსაკუთრებით საფრანგეთის მხრიდან. ევროკომისიის პრეზიდენტმა ურსულა ფონ დერ ლაიენმა განაცხადა, რომ ევროკავშირი გააგრძელებს შეთანხმების დროებით გამოყენებას არგენტინასთან, ბრაზილიასთან, პარაგვაისა და ურუგვაისთან. ეს ნაბიჯი გადაიდგა მას შემდეგ, რაც ურუგვაიმ და არგენტინამ ხუთშაბათს შეთანხმების რატიფიცირება მოახდინეს, რაც გზას უხსნის მის დროებით ამოქმედებას.

აშშ-ს ახალი ამბები 28 February

აშშ-ის დღის ამბები: კლინტონების ჩვენებები, ეპშტეინის საქმე, დანაშაული, სპორტი და სხვა

ჰილარი კლინტონმა წარმომადგენელთა პალატის ზედამხედველობის კომიტეტს ჩვენება მისცა და უარყო ჯეფრი ეპშტეინის გაცნობა; ბილ კლინტონის ჩვენება პარასკევსაა მოსალოდნელი. კვლავ აქტუალურია ეპშტეინის ფაილების გამოძიება. ქვეყანაში რამდენიმე სროლის ინციდენტი დაფიქსირდა, მათ შორის სკოლასთან და საზოგადოებრივ ადგილებში. მიმდინარეობს გატაცებული ქალის ძებნა. გარემოსდაცვითი საკითხები მოიცავს მდინარის გვალვას და ოკლაჰომაში გაჩენილ ხანძარს. წარმატებით განხორციელდა SpaceX-ის რაკეტის გაშვება. ასევე, წარმოდგენილია სიახლ

მსოფლიო ამბები 28 February

გერმანიაში ელექტროსადგურის გამაგრილებელი კოშკი ააფეთქეს

გერმანიის ქალაქ გრევენბროიხში ექსპლუატაციიდან გამოყვანილი ელექტროსადგურის გამაგრილებელი კოშკი ააფეთქეს. ვიდეოში, რომელიც ამ მომენტს ასახავს, ჩანს, როგორ ინგრევა უზარმაზარი კონსტრუქცია და თეთრი კვამლის ღრუბლები ცაში იწევა. ადგილობრივების ნაწილი ტაშს უკრავდა კონტროლირებული აფეთქების დროს. მათი თქმით, კოშკის ადგილას დარჩენილი სიცარიელე უცნაური სანახავია, თუმცა მისი მოცილება დროის მოთხოვნების დასაკმაყოფილებლად იყო საჭირო.

პოლიტიკა 24 February

რობ იეტენი უმცირესობის მთავრობით დღის წესრიგის გატანაზე რთული ბრძოლის წინაშე დგას

ნიდერლანდების ახალგაზრდა პრემიერ-მინისტრი რობ იეტენი, რომელიც უმცირესობის მთავრობას ხელმძღვანელობს, წინაშე დგას რთული გამოწვევების წინაშე თავისი ამბიციური დღის წესრიგის გასატარებლად. მისი გეგმები, რომლებიც მოიცავს თავდაცვის ხარჯების ზრდას, ემისიების შემცირებას და სოციალური დახმარებების შეკვეცას, ოპოზიციის მწვავე წინააღმდეგობას ხვდება. პოლიტიკური გაუგებრობის, პოლარიზაციისა და სამთავრობო არასტაბილურობის ფონზე, იეტენს მოუწევს მოძებნოს მოკავშირეები სხვადასხვა პოლიტიკურ სპექტრში, რათა თავიდან აიცილოს

ეკოლოგია 23 February

ათასობით მელოტი იხვი დაიხოცა კასპიის ზღვის აზერბაიჯანის სანაპიროზე

აზერბაიჯანის კასპიის ზღვის სანაპიროზე ათასობით მელოტი იხვი იპოვეს მკვდარი. სახელმწიფო მედიასაშუალება Azertac-ის ცნობით, ხელისუფლება სიკვდილის მიზეზს იძიებს. ადგილობრივი მცხოვრებლები ამბობენ, რომ გვამები 20 დღეზე მეტია ჩნდება. ეკოლოგიურმა გვერდმა Ecofront შეშფოთება გამოთქვა შესაძლო დაავადებისა და ოფიციალური განცხადებების არარსებობის გამო. მიუხედავად იმისა, რომ ეკოლოგიის სამინისტრო და სურსათის უვნებლობის სააგენტო იძიებენ, ბაქო-აბშერონისა და სუმგაითის სანაპიროებზე აღმოჩენილ ფრინველთა გვამებში პათოლ

გარემო და ჯანმრთელობა 23 February

ქვანახშირის ენერგია და ვერცხლისწყლის დაბინძურება: საფრთხე ადამიანისა და გარემოსთვის

ქვანახშირზე მომუშავე ელექტროსადგურები ვერცხლისწყლის დაბინძურების უმთავრესი წყაროა, რაც სერიოზულ საფრთხეს უქმნის ადამიანის ჯანმრთელობას (განსაკუთრებით ბავშვებს) და გარემოს. ვერცხლისწყალი, ძლიერი ნეიროტოქსინი, ატმოსფეროში გამოყოფის შემდეგ კვებით ჯაჭვში ხვდება. მიუხედავად იმისა, რომ 2025 წელს აშშ-ის ადმინისტრაციამ ზოგიერთ ელექტროსადგურს ჰაერის დაბინძურების ლიმიტების გადაჭარბებაზე გამონაკლისები დაუწესა, ექსპერტები გაფრთხილებას იძლევიან მკაცრი რეგულაციების საჭიროების შესახებ, რადგან მათ შეუძლიათ მილი

გარემო და ჯანმრთელობა 23 February

ქვანახშირის ელექტროსადგურები და ვერცხლისწყლით დაბინძურება: საფრთხე ადამიანისა და გარემოსთვის

ქვანახშირზე მომუშავე ელექტროსადგურები ვერცხლისწყლით გარემოსა და ადამიანების დაბინძურების უმთავრესი წყაროა. ეს ნეიროტოქსინი, რომელიც სერიოზულ ზიანს აყენებს ფილტვებს, ტვინს და სხვა ორგანოებს, განსაკუთრებით საშიშია ბავშვებისთვის. სტატიაში განხილულია, როგორ ხვდება ვერცხლისწყალი ეკოლოგიურ ციკლში წიაღისეული საწვავის წვის შედეგად, როგორ გროვდება ის კვებით ჯაჭვში და რა პოლიტიკური გადაწყვეტილებები იქნა მიღებული აშშ-ში მის რეგულაციებთან დაკავშირებით, ასევე მისი კავშირი კლიმატის ცვლილებასთან.

გარემო და ეკონომიკა 23 February

ზამბიის სპილენძის სარტყელი: მზარდი მოთხოვნა, დაბინძურება და ადგილობრივი მოსახლეობის გამოწვევები

ზამბიის სპილენძის სარტყელი, რომელიც მდგრადი ენერგიისთვის საჭირო ლითონების მნიშვნელოვანი წყაროა, სამთო მოპოვების გააქტიურების გამო მძიმე გარემოსდაცვითი და სოციალური შედეგების წინაშე დგას. მაშინ, როცა სპილენძზე გლობალური მოთხოვნა ეკონომიკურ ზრდას ასტიმულირებს და სამუშაო ადგილებს ქმნის, ის ასევე იწვევს ფართომასშტაბიან დაბინძურებას, ჯანმრთელობის რისკებს, ფერმერებისთვის (განსაკუთრებით ქალებისთვის) მიწის დაკარგვას და სოციალურ უთანასწორობას. ზამბიის მთავრობა ცდილობს ეკონომიკური ზრდა გარემოს დაცვასთან დ

გარემო 23 February

ზამბიის სპილენძის სარტყელი: მდგრადი ენერგიისთვის მოპოვებული მეტალების მძიმე ფასი ადგილობრივებისთვის

მდგრადი ენერგიის მეტალებზე გლობალური მოთხოვნა ზამბიაში სპილენძის მოპოვების ინტენსიფიკაციას იწვევს, რაც ადგილობრივი მოსახლეობისთვის უკონტროლო დაბინძურებას, ჯანმრთელობის რისკებსა და მიწის დაკარგვას ნიშნავს. მიუხედავად იმისა, რომ სამთო ინვესტიციები ეკონომიკურ სარგებელსა და სამუშაო ადგილებს ქმნის, გარემოსდამცველები და პროფკავშირები აფრთხილებენ დაბინძურების, არათანაბარი ეკონომიკური სარგებლის განაწილებისა და დასაქმების არასტაბილურობის შესახებ, რაც ეჭვქვეშ აყენებს მთავრობის მტკიცებას ეკონომიკური ზრდისა

ჯანმრთელობა და გარემო 23 February

ტყის ხანძრების კვამლი: უხილავი საფრთხე, რომელიც ჯანმრთელობას გრძელვადიან ზიანს აყენებს

ტყის ხანძრები არა მხოლოდ ანადგურებს სიცოცხლესა და საარსებო წყაროებს, არამედ მათ კვამლში არსებული მყარი ნაწილაკები (PM2.5) სერიოზულ გრძელვადიან ზიანს აყენებს ადამიანის ჯანმრთელობას. კვლევები აჩვენებს, რომ კვამლის ზემოქმედებამ შეიძლება გამოიწვიოს ჟანგვითი სტრესი, გაზარდოს ინსულტის, გულის დაავადებების, დიაბეტის, დემენციისა და კიბოს რისკი. განსაკუთრებით მოწყვლადები არიან ხანდაზმულები, ბავშვები და ორსული ქალები. კვამლი დროთა განმავლობაში უფრო ტოქსიკური ხდება და დიდ მანძილებზე ვრცელდება, გლობალურ საფრ

ჯანმრთელობა 23 February

ტყის ხანძრების კვამლი და მისი გრძელვადიანი გავლენა ჯანმრთელობაზე

ტყის ხანძრები ანადგურებს სიცოცხლესა და საარსებო წყაროებს, მაგრამ მათგან წარმოქმნილი კვამლი, განსაკუთრებით PM2.5 ნაწილაკები, სერიოზულ გრძელვადიან ზიანს აყენებს ადამიანის ჯანმრთელობას. კვლევები აჩვენებს, რომ კვამლის ზემოქმედება ზრდის ინსულტის, ქრონიკული დაავადებების და ნაადრევი სიკვდილის რისკს, განსაკუთრებით მოწყვლადი ჯგუფებისთვის. კვამლი შეიცავს ტოქსიკურ ნივთიერებებს, როგორიცაა მძიმე მეტალები და PFAS ქიმიკატები, და მისი ტოქსიკურობა დროთა განმავლობაში იზრდება და დიდ მანძილებზე ვრცელდება. მიუხედავა

საზოგადოება 22 February

იტალიაში ძაღლის პატრონს ნაგვის უკანონო გადაყრაში ადანაშაულებენ

იტალიის ქალაქ კატანიაში ძაღლის პატრონს ბრალი დასდეს იმაში, რომ ის თავის ძაღლს ნაგვის გზის პირას უკანონოდ დაყრას აჩვევდა. პოლიციის მიერ გავრცელებულ ვიდეომასალაში ჩანს, თუ როგორ მიაქვს ძაღლს ნაგავი და აგდებს მას გზაზე, რათა პატრონმა თავიდან აირიდოს დაჯარიმება. ადგილობრივი ხელისუფლება ამბობს, რომ ეს ქმედება, რომელიც ზედიზედ ორ დღეს დაფიქსირდა, ეჭვს არ ტოვებს ძაღლის გაწვრთნასთან დაკავშირებით.

გარემო და ჯანმრთელობა 22 February

ქვანახშირის ელექტროსადგურები და ვერცხლისწყლით დაბინძურება: დამალული საფრთხე ადამიანისა და გარემოსთვის

ქვანახშირზე მომუშავე ელექტროსადგურები ვერცხლისწყლის დაბინძურების უმთავრესი წყაროა, რაც სერიოზულ საფრთხეს უქმნის ადამიანის ჯანმრთელობას, განსაკუთრებით ბავშვებს, და გარემოს. ეს ძლიერი ნეიროტოქსინი, რომელიც გროვდება საკვებ ჯაჭვში, მსოფლიო მასშტაბით მკაცრად რეგულირდება, თუმცა აშშ-ში ბოლო დროს გაცემულმა გამონაკლისებმა მარეგულირებელი გამოწვევები გააჩინა. სტატია მიმოიხილავს ვერცხლისწყლის გავლენას, მისი გამოყოფის გზებს, რეგულაციების პრობლემებს და პოტენციურ გადაწყვეტილებებს, ხაზს უსვამს ტექნიკური კონტროლ

გარემო და ტექნოლოგია 22 February

სომხეთში ელექტრომობილების ბატარეების უსაფრთხოების საკითხის განხილვა მიმდინარეობს

სომხეთში ელექტრომობილების მზარდი პოპულარობის ფონზე, დღის წესრიგში დგება მათი ბატარეების უსაფრთხო და ეფექტიანი განკარგვის საკითხი. მიუხედავად იმისა, რომ ელექტრომობილები „მწვანე მანქანებად“ ითვლება, მათი ბატარეების შეზღუდული სიცოცხლის ხანგრძლივობა (8-12 წელი) ქვეყნისთვის ათასობით ტონა ტოქსიკური და ადვილად აალებადი ნარჩენების გამოწვევას ქმნის. მთავრობის სტიმულების (უგადასახადო იმპორტი, დღგ-სგან გათავისუფლება) გამო, ელექტრომობილების რაოდენობა სწრაფად იზრდება (2026 წლის დასაწყისისთვის თითქმის 30,000)

გარემო 22 February

ბრაზილიის სოიოს ინდუსტრია ამაზონის ტყეების დაცვის მორატორიუმს ტოვებს

ბრაზილიის უმსხვილესი სოიოს მწარმოებლები ტოვებენ მორატორიუმს, რომელიც 2009 წლიდან ამაზონის ტროპიკულ ტყეებს ტყეების გაჩეხვისგან იცავდა, რაც გარემოსდამცველებს ტყეების განადგურების ახალი ტალღის გაჩენის შიშს უჩენს. ინდუსტრიული ასოციაცია ABIOVE-ს გადაწყვეტილება, გააგრძელოს სოიოს მოყვანა გაჩეხილ მიწებზე, მიზნად ისახავს ექსპორტის გრძელვადიან უზრუნველყოფას, თუმცა IPAM-ის კვლევა 2045 წლისთვის ტყეების გაჩეხვის 30%-იან ზრდას პროგნოზირებს. ეს ნაბიჯი ხდება გლობალურ სოიოს ბაზარზე ძალთა გადანაწილების ფონზე, სად

პოლიტიკა 20 February

ევროკავშირი მომდევნო ოთხ წელში მაღალჩინოსნების კერძო თვითმფრინავებით ფრენისთვის 16 მილიონ ევროს დახარჯავს - კრიტიკა და განმარტებები

ევროკავშირი მომდევნო ოთხი წლის განმავლობაში მაღალჩინოსნების კერძო თვითმფრინავებით გადასაადგილებლად 16 მილიონ ევროს დახარჯავს, რაც წინა პერიოდთან შედარებით 3 მილიონი ევროთი, ხოლო 2021 წელს დასრულებულ პერიოდთან შედარებით 50 პროცენტით გაზრდილი მაჩვენებელია. ეს გადაწყვეტილება მწვანე პარტიის ევროპარლამენტარების კრიტიკის საგანი გახდა, რომლებიც მას „უცნაურ სიგნალად“ და კლიმატის მიზნებთან შეუთავსებლად აფასებენ. კომისია ხარჯების ზრდას „ფართო გეოპოლიტიკური კონტექსტით“, „საერთაშორისო საქმეებში გაზრდილი არა

ევროკავშირის ამბები 20 February

ევროკავშირი მაღალჩინოსნებისთვის კერძო თვითმფრინავებზე 16 მილიონ ევროს დახარჯავს – კრიტიკა იზრდება

ევროკავშირი მომდევნო ოთხი წლის განმავლობაში მაღალჩინოსნებისთვის კერძო თვითმფრინავებით მგზავრობაზე 16 მილიონ ევრომდე დახარჯვას გეგმავს, რაც წინა პერიოდებთან შედარებით მნიშვნელოვანი ზრდაა. ამ გადაწყვეტილებამ მკვეთრი კრიტიკა გამოიწვია ევროპარლამენტარებისა და გარემოსდაცვითი არასამთავრობო ორგანიზაციების მხრიდან, რომლებიც მიიჩნევენ, რომ ეს „უხერხულია“ და ეწინააღმდეგება ევროკავშირის კლიმატურ მიზნებს, განსაკუთრებით მაშინ, როცა რიგითი მოქალაქეები ფინანსურ სირთულეებს აწყდებიან. კომისია ზრდას გეოპოლიტიკური

ეკოლოგია და ეკონომიკა 20 February

ბრაზილიის სოიოს ინდუსტრია ამაზონის დაცვის მორატორიუმს წყვეტს: ეკოლოგიური და ეკონომიკური შედეგები

ბრაზილიის უმსხვილესი სოიოს მწარმოებლები უარს ამბობენ მორატორიუმზე, რომელიც თითქმის ორი ათწლეულის განმავლობაში იცავდა ამაზონის ტყეებს განადგურებისგან სოიოს მოყვანის მიზნით. ინდუსტრიის ასოციაცია ABIOVE-ის მიერ მიღებული ეს გადაწყვეტილება იწვევს შიშს ტყის გაჩეხვის ზრდის შესახებ, მიუხედავად მორატორიუმის ეფექტურობისა მონიტორინგის ქვეშ მყოფ ტერიტორიებზე. ამ ნაბიჯზე გავლენას ახდენს გლობალური ბაზრის ცვლილებები, განსაკუთრებით ჩინეთის მზარდი მოთხოვნა ბრაზილიურ სოიოზე, ასევე ევროკავშირის მხრიდან შემცირებული

ენერგეტიკა 20 February

ექსკლუზივი: პარტიათაშორისი ჯგუფი „ღრმად შეშფოთებულია“, რომ ელექტროსადგურმა შესაძლოა მინისტრები და რეგულატორები ხის პელეტების წყაროს შესახებ შეცდომაში შეიყვანა

დიდი ბრიტანეთის პარლამენტის დეპუტატთა და ლორდთა პარტიათაშორისი ჯგუფი ენერგეტიკის მინისტრს მოუწოდებს, შეაჩეროს Drax-ის ელექტროსადგურისთვის განკუთვნილი სუბსიდიები. ეს მოთხოვნა მას შემდეგ გაჩნდა, რაც სასამართლო დოკუმენტებმა ეჭვქვეშ დააყენა კომპანიის განცხადებები ხის პელეტების მდგრადი მოპოვების შესახებ. აღინიშნა, რომ კომპანიამ შესაძლოა შეგნებულად დამალა ინფორმაცია, ხოლო ფინანსური ქცევის ორგანოს (FCA) გამოძიებას ატარებს. დეპუტატები მოუწოდებენ მთავრობას, შეაჩეროს Drax-თან მომავალი კონტრაქტები გამოძიებ

გარემო 14 February

DW-ის გამოძიება: ბანკები ფარულად აფინანსებენ ღრმაწყლოვან მოპოვებას, მიუხედავად ეკოლოგიური დაპირებებისა

Deutsche Welle-ის გამოძიებით დადგინდა, რომ მსოფლიოს წამყვანი ფინანსური ინსტიტუტები, რომელთაც საჯაროდ განაცხადეს ღრმაწყლოვანი მოპოვების დაფინანსებაზე უარის თქმა, ფარულად ათობით მილიონ დოლარს აბანდებენ ამ ინდუსტრიასთან დაკავშირებულ კომპანიებში. მეცნიერები აფრთხილებენ, რომ ოკეანეების ფსკერის შესწავლა არასაკმარისია და ნებისმიერმა სამრეწველო ჩარევამ შეიძლება შეუქცევადი ზიანი მიაყენოს პლანეტის ეკოსისტემებს. კრიტიკოსები ამას „გრინვოშინგს“ უწოდებენ.

კლიმატი 14 February

მზის გეოინჟინერია: ინტერესის ზრდა, დაპირისპირება და რეგულაციის ნაკლებობა

კლიმატის კრიზისის გაღრმავების ფონზე, იზრდება ინტერესი მზის გეოინჟინერიის მიმართ, რომელიც მიზნად ისახავს პლანეტის გაგრილებას მზის სხივების კოსმოსში ასახვით. მიუხედავად იმისა, რომ ტექნიკა ჯერ კიდევ ექსპერიმენტულია, კერძო კომპანიები და ინვესტორები აქტიურად შემოდიან ამ სფეროში. მეცნიერები შეშფოთებულნი არიან დაურეგულირებელ სექტორში კომერციული ინტერესების გაჩენით, რადგან ტექნოლოგიას შეიძლება ჰქონდეს გაუთვალისწინებელი სოციალური, პოლიტიკური და გარემოსდაცვითი შედეგები. ყველაზე ფართოდ შესწავლილი მეთოდია ს

გარემო და ჯანმრთელობა 14 February

პლასტმასის საფრთხე: როგორ გააორმაგებს პლასტმასი ზიანს ადამიანის ჯანმრთელობას მომდევნო ათწლეულებში

ახალი კვლევის მიხედვით, თუ პლასტმასის წარმოების მიმდინარე ტენდენციები გაგრძელდება, მომდევნო ათწლეულებში პლასტმასის დაბინძურებამ შესაძლოა გააორმაგოს ზიანი ადამიანის ჯანმრთელობაზე. კვლევა რისკების ზრდას პირდაპირ ახალი პლასტმასის წარმოებას უკავშირებს. მეცნიერები ვარაუდობენ, რომ 2016-დან 2040 წლამდე, 83 მილიონი ჯანსაღი სიცოცხლის წელი შეიძლება დაიკარგოს გლობალურად, რაც მოითხოვს გადაუდებელ პოლიტიკურ ზომებს.