#პროტესტები

ახლო აღმოსავლეთი 01 March

ირანის უზენაესი ლიდერის გარდაცვალება: რეაქციები და მემკვიდრეობის საკითხი

ირანის უზენაესი ლიდერის, აიათოლა ალი ხამენეის გარდაცვალების შესახებ ცნობებმა, რომელიც ისრაელის თავდასხმების შემდეგ გავრცელდა, ქვეყანა გარდამტეხ მომენტში დააყენა. მიუხედავად იმისა, რომ ოფიციალურად ორმოცდღიანი გლოვა გამოცხადდა, ირანის ზოგიერთ ქალაქსა და დიასპორაში სიხარულის აფეთქებები დაფიქსირდა. ეს მოვლენები ხდება ირანსა და ისრაელს/აშშ-ს შორის მზარდი კონფლიქტის ფონზე, რა დროსაც მრავალი მაღალჩინოსანი და მეცნიერი დაიღუპა. ხამენეის მმართველობის დასასრული კითხვებს აჩენს მემკვიდრეობისა და ისლამური რეს

მსოფლიო 01 March

როგორ გამოიწვია 'ნეპო ბავშვების' ფუფუნებამ ნეპალის აჯანყება და პოლიტიკური ცვლილებები

გასულ წელს ნეპალში Gen Z-ის აჯანყება პოლიტიკოსების შვილების სოციალურ მედიაში ფუფუნების აღმაშფოთებელმა გამოფენამ გამოიწვია. ახალგაზრდების მაღალი უმუშევრობისა და საზღვარგარეთ სამუშაოდ წასული მილიონების ფონზე, ელიტის უზომო სიმდიდრის დემონსტრირებამ საზოგადოების მწვავე უკმაყოფილება გამოიწვია. სოციალური მედიის აკრძალვის წინადადებამ, რომელიც "ნეპო ბავშვების" მიმართ გამოთქმულ კრიტიკას უნდა შეეჩერებინა, მასობრივი პროტესტები, დაღუპვა და პრემიერ-მინისტრის გადადგომა გამოიწვია. მომავალი არჩევნების წინ პოლიტი

საერთაშორისო ამბები 01 March

ირანელები წინააღმდეგობრივ შეტყობინებებს იღებენ მიმდინარე თავდასხმების, ინტერნეტის გათიშვისა და შეზღუდული მობილური კავშირის ფონზე

ირანელები წინააღმდეგობრივ შეტყობინებებს იღებენ ქვეყნის შიგნით და გარეთ მყოფი ლიდერებისგან, შეერთებული შტატებისა და ისრაელის მიერ განხორციელებული თავდასხმების და თეირანის საპასუხო სარაკეტო იერიშების ფონზე. ირანის მთავრობამ თეირანის მცხოვრებლებს ქალაქიდან გასვლისკენ მოუწოდა, რამაც სატრანსპორტო კოლაფსი გამოიწვია, თუმცა ხელისუფლება აცხადებს, რომ სიტუაცია კონტროლს ექვემდებარება. მიუხედავად იმისა, რომ აშშ-ის ყოფილმა პრეზიდენტმა დონალდ ტრამპმა აჯანყებისთვის მზადყოფნისკენ მოუწოდა, ხოლო რეზა ფეჰლევმა ქუჩ

მსოფლიო პოლიტიკა 01 March

ალექსანდრე ვუჩიჩი: როგორ ინარჩუნებს სერბეთის ლიდერი ძალაუფლებას ანტისამთავრობო პროტესტების ფონზე?

სერბეთში მიმდინარე ანტისამთავრობო პროტესტების ფონზე, სტატია იკვლევს პრეზიდენტ ალექსანდრე ვუჩიჩის პოლიტიკურ გზას – მისი ახალგაზრდობის ულტრანაციონალისტური შეხედულებებიდან და 1990-იანი წლების მაქსიმირის სტადიონის ინციდენტიდან დღევანდელ მმართველობამდე. მოცემულია, თუ როგორ მოახდინა მან ძალაუფლების კონსოლიდაცია, შეზღუდა დემოკრატიული თავისუფლებები და გაუმკლავდა კრიმინალურ ბრალდებებს, პარალელურად კი მიმოიხილავს მის ოჯახურ ისტორიას და იუგოსლავიის დაშლის კონტექსტს, რომელმაც მისი მსოფლმხედველობა ჩამოაყალიბ

პოლიტიკა 26 February

ფილიპინები კრიზისში: მარკოს უმცროსის მმართველობა, კორუფცია და პოლიტიკური დინასტიების გამოწვევები

ფერდინანდ მარკოს უმცროსი, რომელიც ფილიპინების პრეზიდენტად 2022 წელს დაინიშნა, მამის დამხობის შემდეგ ოჯახის პოლიტიკურ რეაბილიტაციას შეეცადა. თუმცა, მისი მმართველობის სამი წლის თავზე, პოპულარობა მნიშვნელოვნად შემცირდა. პრეზიდენტის პოლიტიკური ალიანსი ვიცე-პრეზიდენტ სარა დუტერტესთან დაიმსხვრა და მისი ადმინისტრაცია მრავალმილიარდიან კორუფციულ სკანდალშია გახვეული, რამაც ქვეყანაში საპროტესტო აქციები გამოიწვია. ეკონომიკური მაჩვენებლები სუსტია – ნელი ზრდა, უცხოური ინვესტიციების შემცირება და უმუშევრობის ზრ

ტექნოლოგიები და პოლიტიკა 24 February

ახლო აღმოსავლეთის ავტორიტარული რეჟიმები ხელოვნურ ინტელექტს პროტესტების ჩასახშობად გამოიყენებენ?

ხელოვნური ინტელექტის (AI) და მონაცემთა დიდი მოცულობის გამოყენებით კონფლიქტების პროგნოზირება სწრაფად ვითარდება. არსებობს შეშფოთება, რომ ახლო აღმოსავლეთის ავტორიტარულმა რეჟიმებმა შესაძლოა ის გამოიყენონ პროტესტების ჩასახშობად, სანამ ისინი დაიწყება. სტატია იხსენებს 2010 წლის არაბული გაზაფხულის დასაწყისს ტუნისში და აყენებს კითხვას, რა მოხდებოდა, ხელოვნური ინტელექტის ინსტრუმენტები რომ არსებულიყო. ექსპერტები, მიუხედავად ტექნოლოგიის პოტენციური დადებითი მხარეებისა (რესურსების უკეთესი განაწილება, მომზადებ

საერთაშორისო პოლიტიკა 23 February

ირანი აშშ-ის სამხედრო ზეწოლას არ ნებდება: მოლაპარაკებების ჩიხი და სტუდენტური პროტესტები

აშშ-ის გაზრდილი სამხედრო ყოფნის მიუხედავად, ირანი უარს ამბობს დათმობებზე, რაც პრეზიდენტ ტრამპის უკმაყოფილებას იწვევს. სპეციალური წარმომადგენლის, სტივ უიტკოფის განცხადებით, ტრამპს უკვირს, რატომ არ ნებდება თეირანი. ამასობაში, ირანში სტუდენტური პროტესტები გრძელდება, დიპლომატიური მოლაპარაკებები კი ჩიხში შევიდა.

საერთაშორისო სიახლეები 19 February

ირანში, დაღუპულთა ხსოვნის ცერემონიაზე ცეცხლი გაიხსნა

ირანში, სასაფლაოზე შეკრებილ ხალხს, რომელიც მთავრობის მიერ დემონსტრანტების სასტიკი დარბევის დროს დაღუპულებს იხსენიებდა, სავარაუდოდ, უსაფრთხოების თანამშრომელმა ცეცხლი გაუხსნა. ინციდენტი აბდანანში, დასავლეთ ირანში, სამშაბათს მოხდა. ირანელები ტრადიციულად გარდაცვალებიდან მე-40 დღეს სამგლოვიარო ცერემონიებს ატარებენ. BBC Verify-ისა და BBC Persian-ის მიერ დამოწმებული ვიდეოები აჩვენებს, თუ როგორ ისმის გასროლები, როგორ გარბის ხალხი და როგორ ყვირიან ანტისამთავრობო ლოზუნგებს. სახელმწიფო მედია კი ირწმუნება,

პოლიტიკა 18 February

ბულგარეთი 19 აპრილს რიგგარეშე არჩევნებს გამართავს: ხუთ წელში მერვე კენჭისყრა მთავრობის გადადგომისა და პროტესტების შემდეგ

ბულგარეთის პრეზიდენტმა ილიანა იოტოვა-მ განაცხადა, რომ ქვეყანაში რიგგარეშე საპარლამენტო არჩევნები 19 აპრილს გაიმართება. ეს ხუთ წელიწადში მერვე კენჭისყრა იქნება და წინ უძღოდა მთავრობის გადადგომა დეკემბერში, კორუფციის ბრალდებებისა და ბიუჯეტის პროექტის გამო გამართული მრავალკვირიანი საპროტესტო აქციების ფონზე.

საერთაშორისო სიახლეები 17 February

მსოფლიო მოვლენები: დაძაბული საგარეო პოლიტიკა, საახალწლო ზეიმები და სპორტული ტრიუმფი

მოკლე მიმოხილვა მოიცავს მთვარის ახალი წლის გლობალურ ზეიმს, აშშ-ის აქტიურ ჩართულობას ვენესუელასა და ირანის კრიზისებში, დონალდ ტრამპის საგარეო პოლიტიკურ ინიციატივებს (გრენლანდია, ნატო, ახალი საერთაშორისო ორგანო), მაროკოს ნაკრების ისტორიულ გამარჯვებას აფრიკის თასზე, ეკვადორის მთავრობის რეაგირებასა და ანტისამთავრობო პროტესტების შედეგებს ირანში.

პოლიტიკა 16 February

მარია კოლესნიკოვა ციხიდან გათავისუფლების შემდეგ: ახალი ცხოვრება გერმანიაში და ბრძოლა ბელარუსის თავისუფლებისთვის

მარია კოლესნიკოვა, ბელარუსის 2020 წლის საპროტესტო აქციების ერთ-ერთი ლიდერი, ციხიდან მოულოდნელად გათავისუფლების შემდეგ გერმანიაში ჩავიდა. ის ახლა ბერლინში ცხოვრობს, პოლიტიკური თავშესაფრით სარგებლობს და აქტიურად განაგრძობს ბელარუსის პოლიტიკური პატიმრების გათავისუფლებისა და ქვეყნის იზოლაციის დასრულების მოთხოვნას, სანქციების მოქალაქეებზე ზემოქმედების პრობლემაზე საუბრობს და ევროპელ პოლიტიკოსებს კონკრეტულ ნაბიჯებს სთავაზობს.

გარემო 14 February

ირანის გარემოსდაცვითი კოლაფსი: დაშრობილი წყალსაცავები, ჩაძირული ქალაქები და სტრუქტურული გამოწვევები

ირანი მწვავე გარემოსდაცვითი კრიზისის წინაშე დგას, რაც სტრუქტურულ გამოწვევად იქცევა ქვეყნისთვის. წყალსაცავები შრება, ქალაქები იძირება, მოსახლეობა კი წყლის უკმარისობასა და ჰაერის მძიმე დაბინძურებას ებრძვის. კრიტიკოსები ამას თეოკრატიული რეჟიმის წარუმატებლობასა და უმართაობას უკავშირებენ. ათწლეულების უმძიმესი გვალვა მეექვსე წელია გრძელდება, რის გამოც დედაქალაქის გადატანის საკითხიც კი დადგა დღის წესრიგში. ეს პრობლემები, კორუფციასთან, მოკლევადიან პოლიტიკასა და კლიმატის ცვლილებებთან ერთად, რეგულარულ პრო

მსოფლიო ამბები 14 February

საუკეთესო ამბები: SpaceX-ის ეკიპაჟი ISS-ისკენ მიემართება, ახალი გამოძიებები და სუპერ ბოულის მოლოდინი

SpaceX-ის Crew-12-ის ოთხმა ასტრონავტმა საერთაშორისო კოსმოსური სადგურისკენ (ISS) მოგზაურობა დაიწყო. ამასობაში, ეპშტეინის ფაილების ახალმა გამოცემამ პრინცი ენდრიუს განცხადებები კვლავ ყურადღების ქვეშ მოაქცია. არიზონაში 84 წლის ნენსი გატრის გაუჩინარების გამო ფართომასშტაბიანი ძებნა მიმდინარეობს, ხოლო NFL-ის გულშემატკივრები სუპერ ბოული LX-ის მოლოდინში კალიფორნიაში შეიკრიბნენ.