მაშინ, როცა ჰოლივუდი სეკველებზე აკეთებს აქცენტს, ევროპის კინოაკადემიის დაჯილდოების (EFA) პრეტენდენტები თამამი, პოლიტიკური ნამუშევრებით გამოირჩევიან, რომლებიც მაყურებელს გამოწვევას უცხადებს და კონტინენტის საზღვრებს მიღმაც დიდ ინტერესს იწვევს. ევროპული კინო ახლა „თავის მომენტს“ განიცდის – ისეთს, რომელიც მარკეტინგული დეპარტამენტების ან სათამაშო კომპანიების მიერ არ არის შექმნილი. მაშინ, როცა ჰოლივუდი ძირითადად სეკველებზე, სუპერგმირებსა და სლეშერ ფილმებზე კონცენტრირდება, გასული წლის ყველაზე მნიშვნელოვანი ნამუშევრები ევროპიდან მოდის. ეს არ არის კომიქსებიდან, სათამაშოებიდან ან ვიდეო თამაშებიდან ადაპტირებული ესკაპისტური ფანტაზიები, არამედ მომთხოვნი, პოლიტიკურად ანგაჟირებული ისტორიები, რომლებიც უშუალოდ ზრდასრულ მაყურებელზეა გათვლილი. ეს არის ფილმები, რომლებიც გულისხმობს, რომ მაყურებელი მზად არის შეეგუოს ორაზროვნებას, მორალურ დისკომფორტს და გადაუჭრელ კითხვებს. ისინი არ ეფლირტავებიან თავიანთ აუდიტორიას; ისინი მათ გამოწვევას უცხადებენ. ეს მიდგომა სრულად არის წარმოდგენილი წლევანდელ ევროპის კინოაკადემიის დაჯილდოებაზე (EFA), ევროპის უმნიშვნელოვანეს კინოპრიზზე, რომელიც 17 იანვარს ბერლინში გაიმართება. EFA-ს მთავარი ჯილდოებისთვის კონკურსში მონაწილე ფილმები – საფრანგეთიდან, გერმანიიდან, ესპანეთიდან, სკანდინავიიდან და სხვა ქვეყნებიდან – გამოირჩევიან მიზანდასახულობის სერიოზულობით, რაც სულ უფრო იშვიათია მეინსტრიმულ ამერიკულ კინოში. ისინი ფორმალურად თავგადასავლებით სავსენი, ხშირად შემაშფოთებელი და უყოყმანოდ პოლიტიკურები არიან. და, წლების განმავლობაში პირველად, რამდენიმე მათგანი ასევე ცენტრალურ როლს ასრულებს დაჯილდოებების სეზონის ფართო დისკუსიაში, მათ შორის „ოსკარებთან“ დაკავშირებით. ერთ-ერთი მთავარი პრეტენდენტია ჯაფარ პანაჰის ირანულ-ფრანგული დრამა „ეს უბრალოდ შემთხვევა იყო“ („It Was Just an Accident“), ფილმი, რომელიც აერთიანებს ბნელ იუმორს და პოლიტიკურ სატირას მორალურ სიმძაფრესთან და ჰიჩკოკისეული თრილერის ტემპთან. სიუჟეტი ერთი შეხედვით მარტივია: ვაჰიდს, ყოფილ პოლიტპატიმარს, ჰგონია, რომ ცნობს იმ კაცს, ვინც მას აწამებდა. იმპულსურად ის იტაცებს მამაკაცს და უდაბნოში მიჰყავს, რათა ცოცხლად დამარხოს. მაგრამ ციხეში ვაჰიდი ყოველთვის თვალებახვეული იყო. ის ვერ იქნება დარწმუნებული, რომ სწორი ადამიანი ჰყავს. ამიტომ, როდესაც მამაკაცი მიბმული და გაჩუმებულია მისი ფურგონის უკანა ნაწილში, ის მოგზაურობს ქალაქში და იკრიბებს სხვა ყოფილ პატიმრებს, რათა იმსჯელონ, იძიონ თუ არა შური, თუ გამოიჩინონ წყალობა. რასაც მოჰყვება, არის პირქუშად სახალისო, სულ უფრო და უფრო შემაშფოთებელი როუდ-მუვი. ეს ფილმი, რომელიც პანაჰიმ მას შემდეგ შექმნა, რაც თავად მოიხადა შვიდი თვე ციხეში „ანტისამთავრობო პროპაგანდისთვის“, არის როგორც გამძაფრებული, ასევე ბნელად მხიარული, ავტორიტარიზმზე სრული შეტევა, რომელიც არასოდეს არის დიდაქტიკური ან გამარტივებული. ირანში პროტესტების და სახელმწიფო ძალადობის ესკალაციის ფონზე, „ეს უბრალოდ შემთხვევა იყო“ მტკივნეულად აქტუალურია. პანაჰის მას შემდეგ დაუსწრებლად მიესაჯა კიდევ ერთი წელი ციხე და ორწლიანი სამუშაო აკრძალვა, და მან განაცხადა, რომ აპირებს ირანში დაბრუნებას ფილმის დაჯილდოების სეზონის შემდეგ, შედეგების მიუხედავად. თუ პანაჰის ფილმი მორალურ თავსატეხად შენიღბული პოლიტიკური თრილერია, ოლივერ ლაქსის „სირატი“ („Sirat“) რაღაც უფრო უცნაური და ელემენტარულია. ფილმი იწყება ძებნის ისტორიით: მამა ეძებს თავის დაკარგულ ქალიშვილს, რომელიც მაროკოს მიწისქვეშა რეივ სცენაზე გაუჩინარდა. შემდეგ სიტუაცია იცვლება. ჩნდება სამხედროები. რაიმე სახის გლობალური კონფლიქტი – შესაძლოა მესამე მსოფლიო ომი – თითქოს მიმდინარეობს, თუმცა ფილმი არასოდეს ხსნის, ზუსტად რა მოხდა. მამა, მისი მცირეწლოვანი ვაჟი და რეივერების ჯგუფი თავიანთი ქარავნით უდაბნოში გარბიან. რასაც მოჰყვება, არის ჟანრების ნერვების მომშლელი ჰიბრიდი: ნაწილობრივ პოსტაპოკალიფსური დევნის ფილმი, ნაწილობრივ ეგზისტენციალური თრილერი, რომელსაც ბერლინელი ელექტრონული არტისტის, კანგდინგ რეის (Kangding Ray) დაუნდობელი ტექნო საუნდტრეკი უდევს საფუძვლად. წარმოიდგინეთ „შიშის ანაზღაურება“ („The Wages of Fear“) გაფილტრული „შეშლილი მაქსი: მრისხანების გზის“ („Mad Max: Fury Road“) მეშვეობით, მაგრამ ცინიზმის გარეშე და უცნაურად სულიერი, ფსიქოდელიური ქვეტექსტით. წლევანდელი EFA-ს ნომინანტებს შორის ასევე არის ფილმები, რომლებიც უფრო მშვიდი, ინტიმური ტონალობით გამოირჩევა. იოახიმ ტრიერის ნორვეგიული მელოდრამა „სენტიმენტალური ღირებულება“ („Sentimental Value“) და მაშა შილინსკის გერმანული პერიოდული ეპოსი „დაცემის ხმა“ („Sound of Falling“) უპირატესობას ანიჭებენ პერსონაჟსა და ემოციებს სიუჟეტსა და მოქმედებაზე. ტრიერის ფილმი ფოკუსირებულია გუსტავ ბორგზე, ერთ დროს ცნობილ კინორეჟისორზე (რომელსაც სტელან სკარსგარდი ასრულებს, რომელმაც ახლახან „ოქროს გლობუსის“ ჯილდო მოიპოვა ამ როლისთვის) პირად და შემოქმედებით კრიზისში, რომელიც ცდილობს კავშირის აღდგენას თავის გაუცხოებულ ზრდასრულ ქალიშვილთან (რენატე რეინსვე), ახლა უკვე ცნობილ მსახიობთან. მისი გამოსავალი მოსალოდნელად მცდარია: ის წერს ფილმს მისთვის, იმ იმედით, რომ აღადგენს როგორც თავის კარიერას, ასევე მათ ურთიერთობას. როდესაც ქალიშვილი უარს ამბობს, ბორგი ფიქრობს მის შეცვლაზე ამერიკელი ვარსკვლავით (ელ ფენინგი) და პროექტის ინგლისურად გადაწერაზე. ფილმი ფლირტაობს ინდუსტრიულ სატირასთან – აქ ბერგმანისა და ფელინის გამოძახილები ისმის – მაგრამ მისი ემოციური ბირთვი ნედლი და პირადი ხასიათისაა. კანის კინოფესტივალის გრან-პრის მფლობელი, „სენტიმენტალური ღირებულება“ მშვიდად გამანადგურებელია, ფილმი იმის შესახებ, თუ როგორ შეუძლია ხელოვნებას ზოგჯერ გამოხატოს ის, რისი თქმაც ადამიანებს ერთმანეთისთვის პირდაპირ არ შეუძლიათ. „დაცემის ხმა“ უფრო ფართო ისტორიულ ტილოზე მუშაობს. იმავე სოფლის გერმანულ ფერმაში განვითარებული ფილმი ასახავს ქალების ოთხ თაობას გერმანიის ასწლიანი ისტორიის განმავლობაში. მისი ვიზუალური სიმკაცრე მაიკლ ჰანეკეს „თეთრ ლენტს“ მოგვაგონებს, ხოლო თაობათა ხაზის სიუჟეტი ედგარ რაიცის „ჰაიმატის“ ფილმებს, მაგრამ ქალთა ისტორიებზე, ისტორიის უგულებელყოფილ და დავიწყებულ ფიგურებზე ფოკუსირებით, შილინსკი ახალ გზებს ხსნის.