თეთრი სახლის აღმოსავლეთ ფრთის დანგრევიდან უცხოელი ლიდერების დატყვევებამდე, ეს არ არის პრეზიდენტი, რომელიც შეჩვეულია უარის თქმას. თუმცა, უზენაესი სასამართლოს გადაწყვეტილება, რომ პრეზიდენტ დონალდ ტრამპს კანონიერად არ შეუძლია საგანგებო უფლებამოსილებების გამოყენება საპასუხო და ქვეყნებისთვის სპეციფიკური ტარიფების დასაწესებლად, ძირს უთხრის მის არსებულ სავაჭრო სტრატეგიას. გასული წლის აპრილში, ე.წ. „განთავისუფლების დღეს“ ვარდების ბაღში წარდგენილმა ტარიფების ცხრილმა – და უფრო ცოტა ხნის წინ პრეზიდენტ ტრამპის მუქარამ, რომ ევროპულ ქვეყნებს დამატებით ტარიფებს დაუწესებდა, თუ ისინი გრენლანდიის ყიდვის მის გეგმას არ დაუჭერდნენ მხარს – თავდაყირა დააყენა მსოფლიო სავაჭრო წესრიგი, რითაც ზრდისთვის სერიოზული დარტყმის რისკი შექმნა. მაგრამ თუ ფიქრობთ, რომ ტრამპამდელ ჩვეულ ბიზნესს დავუბრუნდებით – კიდევ ერთხელ დაფიქრდით. პირველ რიგში, ეს გადაწყვეტილება აუქმებს მხოლოდ ზოგიერთ იმ დამატებით ტარიფს, რომელიც პრეზიდენტმა ტრამპმა გასულ წელს თანამდებობის დაკავების შემდეგ დააწესა. „განთავისუფლების დღის“ შემდეგ ინტენსიური მოლაპარაკებების შედეგად, ამერიკაში საქონლის გაყიდვისას ქვეყნების საშუალო სატარიფო განაკვეთი დაახლოებით 15%-ზე დასტაბილურდა. უზენაესი სასამართლოს გადაწყვეტილებამ თეორიულად ეს ტიპური განაკვეთი განახევრებულზე მეტად შეამცირა. მაგრამ ის მხოლოდ ე.წ. საპასუხო ტარიფებზე ვრცელდება. საშუალო სატარიფო განაკვეთი 6%-ზე მაღლა რჩება – დაახლოებით სამჯერ აღემატება 2025 წლის დასაწყისის ტიპურ განაკვეთს – სხვა საფარქვეშ დაწესებული ტარიფების გამო. მაგალითად, ეს გადაწყვეტილება არ იმოქმედებს დიდი ბრიტანეთის აშშ-სთან შეთანხმებით განხორციელებულ ვაჭრობის უმეტეს ნაწილზე, მათ შორის ფოლადის, ფარმაცევტული პროდუქტებისა და ავტომობილების სექტორულ ტარიფებზე. თუმცა, მეორეც, სხვა იმპორტიორებმა შესაძლოა რეალურად ვერ დაინახონ დიდი ცვლილება ამჟამინდელი ტარიფების დონეში. განვიხილოთ, როგორ განხორციელდა ტარიფები. შეხედეთ გასულ წელს შეგროვებულ თანხას, რომელიც ფაქტობრივად საშუალოდ დაახლოებით 11%-იან ტარიფებს უტოლდება. იმპორტიორები მოქნილები იყვნენ მიწოდების ჯაჭვების ყველაზე მაღალტარიფიანი ქვეყნებიდან გადატანაში. შედეგად, ჩინეთიდან ტანსაცმლისა და სათამაშოების გაყიდვები შემცირდა. ან იმპორტიორებმა თავად აანაზღაურეს უფრო მაღალი ხარჯების ნაწილი ან მიწოდების ჯაჭვების გასწვრივ – რაც იმას ნიშნავს, რომ აშშ-ს ინფლაციაზე ზემოქმედება შედარებით მცირე იყო. ამან და ფულის შემოდინების შენარჩუნების სურვილმა (ტარიფებიდან მიღებული შემოსავლები გასულ წელს 240 მილიარდ დოლარამდე გაიზარდა, თუმცა, როგორც ჩანს, ისინი შემდგომში სტაბილური გახდა) შესაძლოა ტრამპის საპასუხო ბრძოლას შეუწყო ხელი. „რამეს მოვიფიქრებთ“, – განაცხადა პრეზიდენტმა გადაწყვეტილების მიღებამდე. არსებობს რამდენიმე განსხვავებული სამართლებრივი გზა, რომლებსაც ტრამპს შეუძლია მიმართოს IEEPA-ს ტარიფების დიდწილად რეპლიკაციისთვის. მაგრამ ეს უფრო რთული და ხანგრძლივი სამართლებრივი გზებია. რაც ქმნის შესაძლებლობების ფანჯარას – იმპორტიორებისთვის საქონლის სწრაფად შემოტანისთვის, მაგრამ ასევე რისკსაც შეიცავს. რადგან გაურკვეველია, რამდენად შეძლებს ტრამპი სხვადასხვა ქვეყნისა და პროდუქტისთვის დაწესებული ტარიფების შეცვლას. ბოლო დროს მან უფრო შემრიგებლური ტონი აირჩია, ცხოვრების ღირებულებაზე ზემოქმედების გათვალისწინებით. მაგალითად, ავეჯზე უფრო მაღალი ტარიფების გეგმები უკვე გადაიდო, ხოლო ზოგიერთ იმპორტირებულ საკვებ პროდუქტზე გადასახადები ხელახლა იქნა განხილული. შესაძლოა, დამატებითი შეღავათები გაკეთდეს ამერიკული ოჯახების სავაჭრო გადასახადებისთვის – განსაკუთრებით იმ შემთხვევაში, თუ „ტარიფის დივიდენდური ჩეკები“ ოჯახებისთვის ნაკლებად განხორციელებადი გახდება შემოსავლების შემდგომი შემცირების გამო. და ეს ფანჯარა სავსე იქნება განახლებული გაურკვევლობით ამერიკელი იმპორტიორებისთვის, განსაკუთრებით მცირე ზომის იმპორტიორებისთვის, რომლებსაც ნაკლებად მოქნილი მიწოდების ჯაჭვები და მსყიდველობითი უნარი აქვთ – და მთელი მსოფლიოს საექსპორტო ბიზნესებისთვის. და რაც შეეხება აშშ-ს სავაჭრო პარტნიორებს? მაშინ, როდესაც ამერიკელი იმპორტიორები გასულ წელს მიმწოდებლების შეცვლაზე ჩქარობდნენ, აზიელმა მწარმოებლებმა, როგორებიც არიან ტაილანდი და ვიეტნამი, ისარგებლეს უფრო მაღალტარიფიანი ჩინეთის ხარჯზე. მაგრამ ჩინეთმა მაინც აყვავება განაგრძო, აშშ-ში IT ტექნიკის იმპორტის ზრდის წყალობით, ხელოვნური ინტელექტის ბუმის ფონზე. პეკინმა ასევე გააძლიერა თავისი ყურადღება აფრიკის განვითარებად ბაზრებზე – და მას კანადის მსგავსი ქვეყნებიც ეფლირტავებოდნენ. ტრამპის სავაჭრო რყევები იყო კატალიზატორი, რამაც მრავალი ქვეყნის ძალისხმევა გააძლიერა, რომ შეეცვალათ და გაემაგრებინათ ალტერნატიული სავაჭრო ურთიერთობები. ფაქტობრივად, გლობალურმა ვაჭრობამ სავარაუდოდ გასულ წელს მსოფლიო ეკონომიკურ ზრდას გადაუსწრო. საეჭვოა, ეს განმეორდეს თუ არა წელს, ახალი გაურკვევლობის ფონზე. მაგრამ აშშ-ს მიერ მუდმივად იმის დემონსტრირება, რომ ის არასტაბილური პარტნიორია, მიუხედავად იმ სავაჭრო პირობებისა, რაზეც ის თანხმდება, შესაძლოა მხოლოდ ადრე მჭიდრო მოკავშირეებს – როგორიცაა ევროკავშირი და გაერთიანებული სამეფო – ერთმანეთთან კიდევ უფრო დააახლოვოს და დააშოროს აშშ-ს. და კიდევ უფრო მეტი გაურკვევლობა რჩება – იმის შესახებ, თუ როგორ განვითარდება შეთანხმებები, რომლებიც დაიდო ისეთ ქვეყნებთან, როგორიცაა იაპონია, რათა მათ აშშ-ში მეტი ინვესტიცია განახორციელონ IEEPA ტარიფების ყველაზე მძიმე შედეგების თავიდან აცილების სანაცვლოდ. ფინანსურ ბაზრებსაც, რა თქმა უნდა, მოუწევთ გაურკვევლობის კიდევ ერთ ეპიზოდთან გამკლავება. ასე რომ, მიუხედავად იმისა, რომ პრეზიდენტს ერთი ძლიერი ბერკეტი ჩამოერთვა, მისი ქმედებების მემკვიდრეობა რჩება. გასული წელი დომინირებდა პრეზიდენტის მიერ, რომელიც აყვავდება გაურკვევლობის შეიარაღებად გამოყენებით და მოლაპარაკებებში უპირატესობის მოპოვების მცდელობით. მაგრამ თანაბრად, ის საქმე აქვს სამყაროსთან, რომელიც უფრო გამოცდილი გახდა ამ ტალღაზე სვლაში – და მისგან მაქსიმუმის მიღებაში. აშშ-ის ელჩი სტივ უიტკოფი ამბობს, რომ პრეზიდენტი დაბნეულია, თუ რატომ არ წასულა ირანი ჯერჯერობით კომპრომისზე ახლომახლო ამერიკული სამხედრო ძალების მასშტაბური გაძლიერების ფონზე. სტუდენტმა მომიტინგეებმა პატივი მიაგეს ათასობით დაღუპულს, როდესაც მასობრივი საპროტესტო აქციები ჩატარდა მთელი ქვეყნის მასშტაბით.