რუსეთის თავდასხმებმა უკრაინელებისთვის ისედაც მძიმე ზამთარი კიდევ უფრო გაუსაძლისი გახადა. და მაინც, ომის ოთხი წლის შემდეგ, უმეტესობა გადაწყვეტილია, ბოლომდე გაუძლოს. კიევის საერთაშორისო სოციოლოგიის ინსტიტმა (KIIS) თებერვლის დასაწყისში გამოაქვეყნა გამოკითხვის შედეგები, რომელიც უკრაინელების დამოკიდებულებას იკვლევდა ომის მიმართ. კვლევა იანვრის ბოლოს ჩატარდა, მაშინ, როდესაც ენერგეტიკულ ობიექტებზე რუსეთის მასიურმა თავდასხმებმა ქვეყნის მასშტაბით, განსაკუთრებით კი კიევში, ელექტროენერგიის გათიშვა და გათბობისა და წყალმომარაგების სისტემების შეფერხება გამოიწვია. ეს დარტყმები მაშინ ხდებოდა, როდესაც ტემპერატურა მინუს 25 გრადუსამდე დაეცა. KIIS-ის გამოკითხვით დადგინდა, რომ რესპონდენტთა 88%-ს მიაჩნდა, რომ უკრაინის ენერგოსისტემაზე რუსეთის თავდასხმები ქვეყნის იძულებით დანებებას ისახავდა მიზნად. თუმცა, გამოკითხულთა 65%-მა განაცხადა, რომ მზად იყო, საჭიროებისამებრ გაუძლო. რამდენიმე თვით ადრე, 2025 წლის სექტემბერში და დეკემბერში, დაახლოებით 62%-მა იგივე თქვა. „ამ იანვარმა მე არ გამხადა უფრო მტკიცე და გაბრაზებული, რადგან 2022 წლიდან ძალიან მტკიცე და გაბრაზებული ვარ“, - განუცხადა კიეველმა იულიამ DW-ს. „ეს უბრალოდ უკიდურესად რთული ბრძოლის კიდევ ერთი ეტაპია, რომელსაც ასე თუ ისე მოვიგებთ“. იულიას ქმარი, რომელთანაც ქალიშვილი ჰყავს, ბრძოლის ველზე 2024 წლიდან არის გაგზავნილი. „ჩემი გაბრაზება მეხმარება მტკიცედ დავრჩე, ისევე როგორც იმის ცოდნა, რომ სხვა არჩევანი არ არსებობს. მტკიცედ დგომის გარდა ყველაფერი გაცილებით უარესი იქნებოდა“, - თქვა იულიამ. ადამიანების მდგრადობის გამაძლიერებელი ერთ-ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანი ფაქტორი იმის გაცნობიერებაა, რომ რუსეთის ომი უკრაინის წინააღმდეგ ეგზისტენციალურია, განაცხადა KIIS-ის ხელმძღვანელმა ანტონ ჰრუშეცკიმ. უკრაინელებისთვის, განმარტა მან, ომი არ არის მხოლოდ სამართლიანობაზე, არამედ წმინდა გადარჩენაზე. „უკრაინელების მდგრადობა კვლავ მაღალია. მიუხედავად იმისა, რომ ისინი გამოფიტულები არიან და მზად არიან რთული დათმობებისთვის, ისინი არ არიან მზად გარკვეული „წითელი ხაზების“ გადასაკვეთად.“ რუსეთის მცდელობებს, ყოველდღიური ცხოვრება გაუსაძლისი გაეხადათ ჩვეულებრივი უკრაინელებისთვის, ეს მენტალიტეტი არ შეუცვლია, თქვა მან. უკრაინელებმა, დასძინა მან, ამ გაჭირვების აღსაწერად დაიწყეს ტერმინი „ხოლოდომორი“, ანუ „მკვლელობა სიცივით“. ეს ტერმინი მომდინარეობს „ჰოლოდომორიდან“, რაც „შიმშილით სიკვდილს“ ნიშნავს და 1932 და 1933 წლებში სსრკ-ს უკრაინაში იოსებ სტალინის რეჟიმის მიერ შექმნილ ხელოვნურ შიმშილობას ერქვა. უკრაინელები გამოფიტულები არიან ომის ქრონიკული სტრესისგან, თქვა ფსიქოლოგმა ეკატერინა კუდრშინსკამ. „ეს ზიანს აყენებს სხეულს, ნერვულ სისტემას და ფსიქიკას“. ის ფიქრობს, რომ უკრაინელების მდგრადობა ასევე გამომდინარეობს იმის სურვილიდან, რომ არ დაკარგონ მეტი, მას შემდეგ, რაც უკვე ამდენი დათმეს. „ჩვენ გვინდა გავუძლოთ, რადგან თუ დავნებდებით, რუსეთის ხელმძღვანელობით ყველაფერი გაცილებით უარესი იქნება“, - განუცხადა კიეველმა სტუდენტმა ნატალიამ DW-ს. ის დედაქალაქის დამოუკიდებლობის მოედანზე მივიდა, რათა დაცემული ჯარისკაცების იმპროვიზებულ მემორიალთან პატარა დროშა დაედო გარდაცვლილი მამის პატივსაცემად. მამამისი ცოტა ხნის წინ უკრაინის დონეცკის რეგიონში დაიღუპა. სტუდენტს, რომელიც ომის დასაწყისში საზღვარგარეთ გაიქცა და მოგვიანებით დაბრუნდა, ზოგჯერ უჭირს მამის დაკარგვა, უკიდურესი საცხოვრებელი პირობები და ქვეყნის საერთო მდგომარეობა. „ძალას იმ ფაქტიდან ვიღებ, რომ ვცხოვრობ მამაჩემისთვის, რომელსაც სურდა ეცხოვრა და აეშენებინა მომავალი ოჯახთან ერთად“, - თქვა მან. „არ შემიძლია დავნებდე მის გამო. დარწმუნებული ვარ, რომ უკრაინას აქვს მომავალი.“ „უკრაინა ჩემი სახლია, არ მინდა წასვლა. მინდა ჩემი ქვეყანა აღვადგინო.“ ოლგა კიდევ ერთი კიეველი მაცხოვრებელია, რომელიც ყველაფერს უძლებს. „ხელი არ შემიძლია ჩავკიდო ჩემს შვილს და წავიდე“, - თქვა ორი წლის ბავშვის დედამ. „ეს ჩემი ქმრის ღალატი იქნებოდა, რომელიც ომში იბრძვის.“ ოლგას ქმარი რუსეთის შემოჭრის დასაწყისში მოხალისედ წავიდა უკრაინის დასაცავად და ამჟამად პოკროვსკის რეგიონშია განლაგებული. ის სახლში ძალიან იშვიათად მოდის. ოლგა ზრდის მათ ვაჟს და ასევე მუშაობს ნახევარ განაკვეთზე. მან თქვა, რომ მისი თანამემამულეები ხედავენ, რომ რუსეთი ეკონომიკური პრობლემების წინაშე დგას და მათ ანუგეშებთ ის ფაქტი, რომ რუსეთმა ოთხი წლის განმავლობაში ვერ მიაღწია მნიშვნელოვან სამხედრო გამარჯვებას. ამიტომაც ფიქრობს, რომ უკრაინელები ოპტიმისტურად არიან განწყობილნი, რომ ყველაფერი კარგად დასრულდება. სერგეიმ* ოთხი წლის წინ მოხალისედ შეუერთდა უკრაინის შეიარაღებულ ძალებს, როგორც ექიმი. მან თქვა, რომ მებრძოლები კარგავენ მოტივაციას და მდგრადობას, რადგან არ არის ფიქსირებული განლაგების დრო, თითქმის არ არის დემობილიზაციის შესაძლებლობა და არაადეკვატური ფინანსური უზრუნველყოფა იმ ჯარისკაცებისთვის, რომლებიც ფრონტზე არ არიან განლაგებულნი. კირილო უკრაინის სახმელეთო ჯარებში ტელეკომუნიკაციის სპეციალისტად მსახურობს. მან DW-ს განუცხადა, რომ მისი თანამებრძოლები შეეგუვნენ დასვენების ნაკლებობას: „ჩვენ ისე კარგად შევეგუეთ, რომ აღარც კი გვახსოვს, როგორი იყო ადრე. თუ მომავლის გეგმები გქონდა, ახლა აღარ გაქვს. ეს პესიმიზმი არ არის. ეს უფრო ასეა: „რაც იქნება, იქნება“. ეს ერთგვარი თავმდაბლობაა და არა სასოწარკვეთა.“ კირილომ აღიარა, რომ ჯარში განწყობა დაძაბულია მთავრობის კორუფციული სკანდალებისა და თავდაცვის ინდუსტრიის არამიზნობრივად დახარჯული თანხების გამო. ასეთი გამოცხადებები მას და მის თანამებრძოლებს მოტყუებულად აგრძნობინებს. „პირადად, როდესაც ჩემი მოტივაცია სუსტდება, ერთადერთი, რაც მრჩება, არის დის[...].“