ტრამპი: ინდოეთი რუსულ ნავთობს ამერიკულით ჩაანაცვლებს, შესაძლოა, ვენესუელურითაც

დონალდ ტრამპი აცხადებს, რომ ინდოეთი დათანხმდა რუსული ნავთობის ამერიკულით, შესაძლოა, ვენესუელური მიწოდებით ჩანაცვლებას. DW კითხულობს, შეძლებს თუ არა ლათინოამერიკელი მწარმოებელი რეალურად დააკმაყოფილოს ნიუ დელის საჭიროებები. თვეების განმავლობაში ინდოეთის მიერ შეღავათიან ფასად ნაყიდი რუსული და სანქცირებული ირანული ნავთობის გამო ზეწოლის შემდეგ, ნიუ დელიმ, როგორც ჩანს, დათმო აშშ-ის პრეზიდენტის დონალდ ტრამპის მოთხოვნა და დათანხმდა რუსული ნავთობის იმპორტის ეტაპობრივად შემცირებას და შეერთებული შტატებიდან – და პოტენციურად ვენესუელიდან – მეტი ბარელის შესყიდვაზე გადასვლას. ორშაბათს ტრამპმა თავის Truth Social პლატფორმაზე განაცხადა, რომ ინდოეთის პრემიერ-მინისტრი ნარენდრა მოდი გეგმავდა „რუსული ნავთობის შესყიდვის შეწყვეტას“, რაც, აშშ-ის პრეზიდენტის თქმით, ხელს შეუწყობდა უკრაინაში ომის დასრულებას. რუსეთის ენერგეტიკული შემოსავლები, რომლითაც კონფლიქტი ფინანსდებოდა, გასულ წელს ერთი მეხუთედით შემცირდა, იტყობინებოდა გასულ კვირას გაერთიანებული სამეფოს Financial Times-ი, რაც დამატებით ზეწოლას ახდენს რუსეთის პრეზიდენტ ვლადიმერ პუტინზე სამშვიდობო შეთანხმების მისაღწევად. ტრამპის თქმით, ინდოეთს შეეძლო 500 მილიარდი დოლარის (424 მილიარდი ევროს) ღირებულების აშშ-ის ენერგია და ქვანახშირი, ასევე ტექნოლოგია, სასოფლო-სამეურნეო და სხვა პროდუქტები შეეძინა. მოდიმ დაადასტურა ტარიფების შემცირება სოციალურ პლატფორმა X-ზე, მაგრამ ნავთობის გარიგებაზე არაფერი უთქვამს. თუმცა, საინფორმაციო სააგენტო Reuters-მა ინდოეთის მთავრობის ანონიმურ წარმომადგენელზე დაყრდნობით განაცხადა, რომ აშშ-ის ნავთობპროდუქტების მიწოდება შედიოდა შეთანხმებაში. ოთხშაბათს, ინდოეთის ვაჭრობის მინისტრმა პიუშ გოიალმა განაცხადა, რომ ქვეყანა ენერგეტიკულ წყაროებს გაამრავალფეროვნებდა, მაგრამ არ უხსენებია შესყიდვების რომელიმე კონკრეტული ქვეყნიდან გადატანა. ტრამპმა ადრე ეს ნაბიჯი უფრო ფართო სავაჭრო გარიგების ნაწილად მიიჩნია, რომლის მიხედვითაც აშშ ინდურ საქონელზე ტარიფებს 50%-დან 18%-მდე შეამცირებდა, ხოლო ინდოეთი აშშ-ის პროდუქტებზე ტარიფებს ნულამდე დაიყვანდა. ნიუ დელის ამის დადასტურება ჯერ კიდევ არ მოუხდენია. ინდოეთზე აშშ-ის ტარიფის მაჩვენებელი მსოფლიოში ერთ-ერთი ყველაზე მაღალი იყო მას შემდეგ, რაც ტრამპმა აგვისტოში ინდურ საქონელზე დამატებით 25%-იანი მოსაკრებელი დააწესა, როგორც სასჯელი რუსეთისგან ინდოეთის მიერ ნავთობის შესყიდვისთვის მოსკოვის 2022 წლის სრულმასშტაბიანი უკრაინაში შეჭრის შემდეგ. თეთრმა სახლმა განაცხადა, რომ დამატებითი ტარიფი ახლა გაუქმდება. ნიუ დელიმ უკვე დაიწყო რუსულ ნავთობზე დამოკიდებულების შემცირება ნავთობკომპანიებზე Rosneft-სა და Lukoil-ზე აშშ-ის სანქციების შემდეგ. გასულ კვირას, ინდოეთის ნავთობის მინისტრმა ჰარდიპ სინგჰ პურიმ საინფორმაციო სააგენტო Bloomberg-ს განუცხადა, რომ ბოლო კვირებში მიწოდება თითქმის მესამედით, 1.3 მილიონ ბარელამდე დღეში (ბდ) შემცირდა. მან თქვა, რომ ინდური ნავთობკომპანიები დაინტერესებულნი იყვნენ კანადიდან და აშშ-დან იმპორტის გაზრდით, როგორც მიწოდების 40-ზე მეტ ქვეყანაში დივერსიფიკაციის სტრატეგიის ნაწილი. თუმცა, ჰარშ პანტის, ნიუ დელიში Observer Research Foundation-ის საგარეო პოლიტიკის ექსპერტის, Financial Times-ის მიერ ციტირებული სიტყვებით, რუსული ნავთობიდან დაუყოვნებელი გადასვლა „ნაკლებად სავარაუდოა“. რუსული ნავთობის იმპორტის სრულად ჩანაცვლებას აშშ-ის ნავთობით, სავარაუდოდ, რამდენიმე თვე, ან წელი დასჭირდება, რადგან რუსული მიწოდება ინდოეთის მიერ იმპორტირებული დაახლოებით 5 მილიონი ბდ-ის მეოთხედს შეადგენს. გასულ წელს გამოქვეყნებული ენერგეტიკის მონიტორინგის ფირმა Kpler-ის შეფასებით, სრული გადასვლა ინდოეთის ნავთობის იმპორტის გადასახადს წელიწადში 9-დან 11 მილიარდ დოლარამდე გაზრდიდა, რადგან რუსული ნავთობის იმპორტი მნიშვნელოვნად შეღავათიანია, ხოლო აშშ-ის ნავთობი უფრო ძვირი. ტარიფების და სანქციების საფრთხემ ინდოეთს უკვე უბიძგა აშშ-ის ნავთობის შესყიდვების გაზრდისკენ. ინგლისურენოვანმა ყოველდღიურმა გაზეთმა The Times of India-მ გასულ თვეში იტყობინებოდა, რომ აშშ-ის ნავთობის იმპორტი 92%-ით გაიზარდა გასული წლის აპრილიდან ნოემბრამდე. ინდოეთის მიერ იმპორტირებული 178.1 მილიონი ტონა ნავთობიდან 13 მილიონი ტონა აშშ-დან მოდიოდა, 2024 წლის იმავე პერიოდში 7.1 მილიონ ტონასთან შედარებით. როგორც მსოფლიოს უმსხვილეს ნავთობმწარმოებელს, აშშ-ს აქვს საკმარისი მიწოდება. მაგრამ აშშ-ის ნავთობის დიდი მოცულობების ინდოეთში გადატანა ადვილი არ იქნება. მგზავრობას ექვს კვირაზე მეტი სჭირდება, ტანკერებს მსოფლიოს ერთ-ერთ უგრძეს ნავთობსადენზე აჩერებს და დამოკიდებულია აშშ-ის მექსიკის ყურის სანაპიროს საექსპორტო სისტემაზე, რომელიც უკვე თითქმის სრული დატვირთვით მუშაობს. ტრამპის მეორე ვადის სხვა ენერგეტიკული გარიგება შესაძლოა ნიშნავდეს იმასაც, რომ ინდოეთი ევროკავშირს კონკურენციას გაუწევს აშშ-ის მიწოდებაზე. ტრამპთან სატარიფო შეთანხმების ფარგლებში, ევროკავშირი ივლისში დათანხმდა, რომ 2028 წლამდე 750 მილიარდ დოლარს დახარჯავდა აშშ-ის ნავთობის, თხევადი ბუნებრივი აირის (LNG) და ბირთვული ენერგიის პროდუქტების შესყიდვაზე. ინდური გადამამუშავებელი ქარხნები ოპტიმიზებულია უფრო მძიმე, მჟავე რუსული ურალის ნავთობისთვის, რომელიც დიზელად და რეაქტიულ საწვავად გარდაიქმნება შიდა მოთხოვნის დასაკმაყოფილებლად. უფრო მსუბუქ, ტკბილ ამერიკულ ნავთობზე გადასვლა მოითხოვს ოპერაციულ კორექტირებას, რასაც შესაძლოა თვეები დასჭირდეს. ტრამპის მიერ ვენესუელის ხსენებამ შესაძლოა ინდოეთს საშუალება მისცეს, ხელი შეუწყოს ამ ლათინოამერიკული ქვეყნის ნავთობის სექტორის აღორძინებას, რომელზეც აშშ-მ ეფექტურად მოიპოვა კონტროლი გასულ თვეში მრავალწლიანი ლიდერის ნიკოლას მადუროს დაპატიმრების შემდეგ. ვენესუელის დროებითმა მთავრობამ უკვე დადო შეთანხმება ვაშინგტონთან, რომ 50 მილიონ ბარელამდე ნავთობი მიჰყიდოს აშშ-ის გადამამუშავებელ ქარხნებს და ახდენს ენერგეტიკული კანონების რეფორმირებას უცხოური ინვესტიციების მოსაზიდად. ინდოეთი ვენესუელის ნავთობის მსხვილი მყიდველი იყო გასული წლის მარტამდე, როდესაც ტრამპმა 25%-იანი ტარიფი დაუწესა ქვეყნებს, რომლებიც კარაკასთან ნავთობით ვაჭრობდნენ. ვენესუელა ძირითადად მძიმე, გოგირდით მდიდარ ნავთობს აწარმოებს – მკვრივი, ფისის მსგავსი ზეთი, რისთვისაც ინდოეთის გადამამუშავებელი ქარხნები ეფექტურად მუშაობს. მაგრამ მიწოდება შესაძლოა...