ირანი მზადაა განიხილოს კომპრომისები შეერთებულ შტატებთან ბირთვული შეთანხმების მისაღწევად, თუ ამერიკელები მზად იქნებიან სანქციების მოხსნის განსახილველად, – ამის შესახებ ირანელმა მინისტრმა BBC-ს განუცხადა. აშშ-ის ოფიციალურმა პირებმა არაერთხელ ხაზგასმით აღნიშნეს, რომ მოლაპარაკებების გაჭიანურებულ პროცესში პროგრესს ირანი, და არა აშშ, აფერხებს. შაბათს აშშ-ის სახელმწიფო მდივანმა მარკო რუბიომ განაცხადა, რომ პრეზიდენტ დონალდ ტრამპს შეთანხმება ურჩევნია, თუმცა ირანთან ამის მიღწევა „ძალიან რთულია“. თუმცა, BBC-სთან თეირანში ინტერვიუში ირანის საგარეო საქმეთა მინისტრის მოადგილემ, მაჯიდ თახტ-რავანჩიმ განაცხადა, რომ „ბურთი ამერიკის მოედანზეა, რათა დაამტკიცონ, რომ შეთანხმება სურთ“. მან დაამატა: „თუ ისინი გულწრფელები არიან, დარწმუნებული ვარ, შეთანხმების გზაზე დავდგებით“. ტრამპი ირანის წინააღმდეგ დარტყმებით იმუქრებოდა, თუ მისი ბირთვული პროგრამის შეზღუდვის შესახებ შეთანხმება ვერ მიიღწევა, რასაც თან ერთვის აშშ-ის სამხედრო ყოფნის გაძლიერება რეგიონში. ეს მოჰყვა გასულ თვეში ირანის მიერ ანტისამთავრობო საპროტესტო აქციების ძალადობრივ ჩახშობას, რომლის შედეგადაც, ადამიანის უფლებადამცველი ჯგუფების ცნობით, მრავალი ათასი ადამიანი დაიღუპა. თებერვლის დასაწყისში აშშ-მა და ირანმა არაპირდაპირი მოლაპარაკებები გამართეს ყურის სახელმწიფოში – ომანში. თახტ-რავანჩიმ, რომელმაც დაადასტურა, რომ სამშაბათს ჟენევაში მეორე რაუნდი გაიმართება, განაცხადა, რომ ისინი „მეტ-ნაკლებად პოზიტიური მიმართულებით“ მიდიოდა, თუმცა „შეფასებისთვის ჯერ კიდევ ნაადრევია“. ტრამპმა ეს მოლაპარაკებებიც პოზიტიურად შეაფასა. საგარეო საქმეთა მინისტრის მოადგილემ თეირანის შეთავაზება, შეემცირებინა 60%-ით გამდიდრებული ურანის მარაგი, კომპრომისზე წასვლის მზადყოფნის მტკიცებულებად დაასახელა. თუმცა, იარაღის ხარისხთან მიახლოებულმა დონემ გააძლიერა ეჭვები, რომ ისლამური რესპუბლიკა ბირთვული იარაღის შემუშავებისკენ მიდის, რასაც ირანი ყოველთვის უარყოფდა. „ჩვენ მზად ვართ განვიხილოთ ეს და ჩვენს პროგრამასთან დაკავშირებული სხვა საკითხები, თუ ისინი მზად იქნებიან სანქციებზე სასაუბროდ“, – განუცხადა თახტ-რავანჩიმ BBC-ს. მან არ დააკონკრეტა, ნიშნავდა თუ არა ეს ყველა სანქციის მოხსნას თუ მხოლოდ ნაწილის. რაც შეეხება იმას, დათანხმდებოდა თუ არა ირანი 400 კგ-ზე მეტი მაღალგამდიდრებული ურანის მარაგის ირანიდან გატანაზე, როგორც ეს 2015 წლის ბირთვულ შეთანხმებაში იყო, თახტ-რავანჩიმ განაცხადა, რომ „ჯერ ნაადრევია იმის თქმა, რა მოხდება მოლაპარაკებების მსვლელობისას“. რუსეთმა, რომელმაც 2015 წლის მრავალმხრივი შეთანხმების ფარგლებში 11 000 კგ დაბალგამდიდრებული ურანი მიიღო (შეთანხმებიდან ტრამპი სამი წლის შემდეგ გამოვიდა), კვლავ შესთავაზა ამ მასალის მიღება. მედიაში ადრე გავრცელებული სხვა წინადადებები მოიცავს თეირანის შეთავაზებას ბირთვული გამდიდრების დროებით შეჩერების შესახებ. ირანის ერთ-ერთი მთავარი მოთხოვნა იყო, რომ მოლაპარაკებები მხოლოდ ბირთვულ საკითხზე უნდა ყოფილიყო ფოკუსირებული. თახტ-რავანჩიმ განაცხადა: „ჩვენი გაგებით, ისინი იმ დასკვნამდე მივიდნენ, რომ თუ შეთანხმება გინდათ, ბირთვულ საკითხზე უნდა ფოკუსირდეთ“. თუ ეს დადასტურდა, ეს ირანისთვის მნიშვნელოვანი წინგადადგმული ნაბიჯი იქნება. თეირანი ვაშინგტონის მაქსიმალისტურ მოთხოვნებს, ნულოვანი გამდიდრების შესახებ, ნებისმიერი შეთანხმების დაბრკოლებად მიიჩნევდა. ირანი ამას წითელ ხაზად, ბირთვული გაუვრცელებლობის ხელშეკრულებით მინიჭებული უფლებების დარღვევად აფასებდა. თახტ-რავანჩიმ BBC-ს განუცხადა, რომ „ნულოვანი გამდიდრების საკითხი აღარ არის პრობლემა და ირანისთვის ის აღარ არის განსახილველი“. ეს ეწინააღმდეგება ტრამპის პარასკევს გაკეთებულ განცხადებას ჟურნალისტებისთვის, რომ „ჩვენ არ გვინდა არანაირი გამდიდრება“. ირანის მომლაპარაკებელმა ასევე გაიმეორა თეირანის უარი ამერიკელ მომლაპარაკებლებთან მისი ბალისტიკური რაკეტების პროგრამის განხილვაზე – რაც ისრაელის, ამ რაკეტებით თავდასხმის სამიზნე ქვეყნის, ერთ-ერთი მთავარი მოთხოვნა იყო. ამ პროგრამის ნებისმიერ შეთანხმებაში ჩართვა, ისევე როგორც ირანის მხარდაჭერა შეიარაღებული ჯგუფებისადმი მთელ რეგიონში, აშშ-ის ოფიციალურმა პირებმა, მათ შორის რუბიომაც, ხაზგასმით აღნიშნეს. „როდესაც თავს დაგვესხნენ ისრაელელები და ამერიკელები, ჩვენი რაკეტები ჩვენს დასახმარებლად მოვიდა, მაშ როგორ შეგვიძლია მივიღოთ თავდაცვითი შესაძლებლობების ჩამორთმევა“, – ხაზგასმით აღნიშნა თახტ-რავანჩიმ. უფროსმა დიპლომატმა, რომელიც მნიშვნელოვან როლს ასრულებს მიმდინარე მოლაპარაკებებში, ისევე როგორც ათწლეულზე მეტი ხნის წინანდელ მოლაპარაკებებში, ამერიკის პრეზიდენტის წინააღმდეგობრივი გზავნილების გამო შეშფოთებაც გამოთქვა. „ჩვენ გვესმის, რომ მათ მოლაპარაკებები აინტერესებთ“, – განაცხადა მან. „მათ ეს საჯაროდ თქვეს; მათ ეს ომანის მეშვეობით კერძო საუბრებშიც თქვეს, რომ ამ საკითხების მშვიდობიანად მოგვარება აინტერესებთ“. თუმცა, თავის უახლეს განცხადებებში, ტრამპმა კვლავ რეჟიმის ცვლილებაზე გაამახვილა ყურადღება და იფიქრა: „როგორც ჩანს, ეს საუკეთესო რამ იქნებოდა, რაც მოხდებოდა“. „ჩვენ ამას კერძო შეტყობინებებში არ გვესმის“, – აღნიშნა თახტ-რავანჩიმ, გულისხმობდა ომანის საგარეო საქმეთა მინისტრის, საიდ ბადრ ბინ ჰამად ალ-ბუსაიდის მეშვეობით გადაცემულ შეტყობინებებს, რომელიც ახლა მთავარი არაბი შუამავალია, რეგიონის სხვა ძალებთან, მათ შორის კატართან ერთად, რომლებიც ასევე მნიშვნელოვან როლს ასრულებენ. თახტ-რავანჩიმ ასევე ეჭვქვეშ დააყენა აშშ-ის სამხედრო ძალების გაძლიერება რეგიონში და გააფრთხილა, რომ კიდევ ერთი ომი იქნება „ტრავმული, ცუდი ყველასთვის… ყველა დაზარალდება, განსაკუთრებით ისინი, ვინც ამ აგრესიის ინიციატორები არიან“. მან დაამატა: „თუ ჩვენ ვიგრძნობთ, რომ ეს ეგზისტენციალური საფრთხეა, შესაბამისად ვუპასუხებთ“. კითხვაზე, აღიქვამს თუ არა ირანი ამერიკულ კამპანიას გადარჩენისთვის ბრძოლად, მან უპასუხა: „არ არის გონივრული ასეთ ძალიან სახიფათო სცენარზე ფიქრიც კი, რადგან მთელი რ...