პოლიტიკა
/
28.02.2026
საქართველოს მთავრობის სანქცირებული მედიის მხარდაჭერა: იზოლაციის რისკები და ეკონომიკური გამოწვევები
დიდი ბრიტანეთის მიერ სანქცირებული ქართული მედიასაშუალებების, „იმედისა“ და „პოსტ ტვ-ის“, დაცვით, საქართველოს მთავრობა პოტენციური სანქციებისა და ეკონომიკური იზოლაციის რისკის ქვეშ აყენებს ქვეყანას. სტატია იკვლევს ამ გადაწყვეტილების შედეგებს, ცენტრალური ბანკის ყოფილი ხელმძღვანელის, ნათია თურნავას, საკამათო ქმედებებს, სანქციების შესაძლო გვერდის ავლის შემთხვევებს (მათ შორის ყულევის ტერმინალთან დაკავშირებით) და ექსპერტთა გაფრთხილებებს ქვეყნის მომავალზე.
საქართველოს მთავრობა ღიად დაუდგა გვერდით გაერთიანებული სამეფოს მიერ რუსულ დეზინფორმაციაში მონაწილეობისთვის სანქცირებულ მედიას. შესაძლოა თუ არა ეს იყოს ახალი სანქციების მომასწავებელი? სანქციების გზა სარისკოა და ხშირად საბოლოოდ იზოლაციით სრულდება. ამის სანახავად შეიძლება ირანის ან რუსეთის მაგალითებს შევხედოთ, რათა დავინახოთ, თუ რა ბედი ელით. თუმცა დღეს საქართველო, თავისი ეკონომიკური და პოლიტიკური ბრძოლის გრძელ ისტორიაში, არასოდეს ყოფილა ასე ახლოს სანქცირებასთან.
დიდი ბრიტანეთის მიერ პრო-სამთავრობო ქართული მედიასაშუალებების, „იმედისა“ და „პოსტ ტვ-ის“ სანქცირებამ, არანაკლებ „რუსულ დეზინფორმაციაში მონაწილეობისთვის“, დიდი შოკი გამოიწვია – ოპონენტებმა იზეიმეს, ხოლო პრო-სამთავრობო ძალებმა გლოვობდნენ მთავრობის საპასუხო რეაქციის ფონზე. საგარეო საქმეთა სამინისტრომ ამ ამბის გამო ბრიტანეთის ელჩიც კი დაიბარა. ამ ორივე ტელეკომპანიის დირექტორების ბოლო დროს წასვლა და წილების სიმბოლურ ფასად გადაცემა ასევე მნიშვნელოვანი „წითელი დროშა“ იყო. საყოველთაოდ ცნობილია, რომ საქართველოს პოლიტიკური მომავალი სასწორზე დგას მთავრობის მიერ ევროკავშირისა და აშშ-ის ღირებულებებისგან დაშორების გამო, რაც მილიარდერ ბიძინა ივანიშვილის „ისტერიული მმართველობით“ არის განპირობებული. ამჯერად, შესაძლოა, დარტყმა ქვეყნის დიდი ხნის ბრძოლით მოპოვებულ ფინანსურ პოზიციას მიაყენოს.
ეს არ არის პირველი შემთხვევა, როდესაც საბანკო სისტემა გამოიცადა. მას შემდეგ, რაც 2023 წელს ეკონომიკის ყოფილი მინისტრი ნათია თურნავა ეროვნული ბანკის პირველი ვიცე-პრეზიდენტი გახდა, მან დროებით შეასრულა ბანკის ხელმძღვანელის მოვალეობა. საერთაშორისო სავალუტო ფონდის (სსფ) პროგრამას შემდეგ დამატებითი სირთულეები შეექმნა მას შემდეგ, რაც თურნავამ ხარვეზით ისარგებლა აშშ-ის მიერ სანქცირებული ყოფილი გენერალური პროკურორის, ოთარ ფარცხალაძის, ადგილობრივი აქტივების განსაყინავად. მან გადაწყვეტილება იმით დაიცვა, რომ ქართველი მოქალაქე არ შეიძლება დაექვემდებაროს საერთაშორისო სანქციებს ქართული სასამართლოს განაჩენის გარეშე, მაგრამ ამ ნაბიჯმა გამოიწვია ცენტრალური ბანკის სამი ვიცე-პრეზიდენტის გადადგომა. თურნავამ შეძლო თავისი მტკიცე პოზიციის შენარჩუნება და საბანკო სისტემამ „ტყვიას აუარა გვერდი“.
დღეს საქართველოს მთავრობა აგრესიულად აგრძელებს სანქცირებული ტელევიზიების დაცვას, დაჟინებით აცხადებს, რომ სანქციები არ ირღვევა და ნებისმიერ კრიტიკოსს სახელმწიფო მტრად წარმოაჩენს. „ოთხი წელია სამარცხვინოდ სპეკულირებთ, რომ სანქციების რეჟიმი ირღვევა საქართველოში. როდესაც წლობით ცდილობთ ზიანი მიაყენოთ თქვენი ქვეყნის ეროვნულ ინტერესებს“, — განუცხადა პრემიერ-მინისტრმა ირაკლი კობახიძემ ჟურნალისტებს ოთხშაბათს. თუმცა შემდეგ მან ყველა სამთავრობო და არასამთავრობო ორგანოს მოუწოდა, გაეგრძელებინათ „ჩვეულ რეჟიმში ბიზნესის კეთება“ სანქცირებულ კომპანიებთან.
ოთხშაბათს თურნავამ განაცხადა, რომ ბანკებმა ადგილობრივი კანონმდებლობა უნდა აღასრულონ, თუმცა აღნიშნა, რომ ეს სანქციების იგნორირებას არ ნიშნავს. მან დაადასტურა, რომ ადგილობრივმა სუბიექტებმა, როგორიცაა „საქართველოს ბანკი“ და „თიბისი ბანკი“, უკვე შეაჩერეს სანქცირებული კომპანიების მომსახურება, თუმცა დასძინა, რომ სხვა ბანკებმა უნდა გადახედონ თავიანთ სახელშეკრულებო ვალდებულებებს დიდი ბრიტანეთის სანქციებთან დაკავშირებით, მათ შორის, ჰყავთ თუ არა საბჭოებში დიდი ბრიტანეთის მოქალაქეები, შეაფასონ რისკები და იმოქმედონ შესაბამისად. OC Media-ს მიერ დაკავშირებისას ბანკები კომენტარისთვის მიუწვდომელი იყვნენ. ექსპერტები, თუმცა, აფრთხილებენ, რომ ქვეყანა თანდათან აღიქმება, როგორც „კეთრის ზონა“ და რომ მალე შესაძლოა შემდგომი იზოლაცია მოჰყვეს. მათ ასევე განაცხადეს, რომ მიუხედავად იმისა, რომ მისი კომენტარები არ იყო მსუბუქად მიღებული, თურნავას მოუწია რაღაცის თქმა, უბრალოდ იმისთვის, რომ ეთქვა.
უკრაინაში რუსეთის სრულმასშტაბიანი შეჭრის შემდეგ, საქართველოს მთავრობა ევროკავშირს, დიდ ბრიტანეთსა და აშშ-ს ადანაშაულებს კონფლიქტში ქვეყნის პოზიციის შერყევაში, ხაზს უსვამს საქართველოს დისტანციას. ისინი ხშირად აკრიტიკებდნენ სანქციებს, განსაკუთრებით მედიის მიმართ მიმართულს, ხოლო ასევე აცხადებდნენ, რომ საქართველო არ არღვევდა სანქციების რეჟიმს, კერძოდ საქართველოს შავი ზღვის სანაპიროზე მდებარე ყულევის ნავთობტერმინალთან დაკავშირებით. 2025 წლის ბოლოს, Reuters-მა გაავრცელა ინფორმაცია, რომ რუსულმა „რუსნეფტმა“ ნავთობის პირველი ტვირთი ყულევის ტერმინალში მიაწოდა. ეს ტვირთი დაემთხვა ცნობებს იმის შესახებ, რომ „ბლექ სი პეტროლიუმმა“ – შედარებით მცირე თბილისში დაფუძნებულმა კომპანიამ – ტერმინალის სიმძლავრის გაფართოების გეგმები წამოიწყო. ტერმინალი აზერბაიჯანის სახელმწიფო ნავთობკომპანია SOCAR-ის მფლობელობაშია. გასული წლის განმავლობაში ევროკავშირმა არაერთი სუბიექტი დაამატა სიაში, რომლებიც დაკავშირებულია აზერბაიჯანის როლთან სანქციების გვერდის ავლაში – ახალი წინადადება, რომ ყულევი ამ სიაში შევიდეს, იქნება კიდევ ერთი ნაბიჯი ამ მიმართულებით, ამჯერად ქართული კავშირების ჩათვლით.
ამ პრეტენზიების მიუხედავად, ყოფილმა დეპუტატმა და საქართველოს ეროვნული ბანკის ყოფილმა პრეზიდენტმა, რომან გოცირიძემ, OC Media-ს განუცხადა, რომ ფაქტია, სანქცირებული ტელეარხები ავრცელებენ ცრუ ინფორმაციას. „არ არსებობს ქართული ბანკი – არც „ქართუ“ და არც „ლიბერთი“ – რომელიც გარისკავდა ამ ტელეკომპანიებისთვის უცხოური ანგარიშსწორებით დახმარებას. არც ფუნტში ან დოლარში, არც კი ევროში“. „ქართუ ბანკი“ „ქართუ ჯგუფის“ საკუთრებაა, რომელიც ივანიშვილმა დააარსა. 2025 წლის ოქტომბერში „საერთაშორისო გამჭვირვალობა – საქართველომ“ განაცხადა, რომ ივანიშვილი 2018 წლიდან „იმედის“ მთავარი ქველმოქმედი იყო, მასთან დაკავშირებული კომპანიების, მათ შორის „ქართუ ჯგუფის“ მეშვეობით. Business Media-ს ინფორმაციით, „იმედის“ ყოფილი მფლობელები, ირა
#ეკონომიკა
#მთავრობა
#მედია
#დეზინფორმაცია
#სანქციები
#ბანკები
#საქართველო
#ირაკლი კობახიძე
#ბიძინა ივანიშვილი
#იზოლაცია
#იმედი
#ნათია თურნავა
#პოსტ ტვ
#ყულევი
წყარო: oc-media.org
გაზიარება