პოლიტიკა
/
01.03.2026
პრემიერ-მინისტრი: ბრიტანული თვითმფრინავები დღეს ცაშია ახლო აღმოსავლეთში მოკავშირეების დასაცავად ირანის საპასუხო დარტყმებისგან
გაერთიანებული სამეფოს RAF-ის გამანადგურებელი თვითმფრინავები დღეს ახლო აღმოსავლეთის ცაშია, რათა დაიცვან მოკავშირეები ირანის საპასუხო დარტყმებისგან, რომელიც მოჰყვა აშშ-ისა და ისრაელის მიერ ირანზე განხორციელებულ თავდასხმებს. გაერთიანებულმა სამეფომ არ მიიღო მონაწილეობა შეტევებში, მაგრამ გააძლიერა თავდაცვითი ოპერაციები რეგიონში. პრემიერ-მინისტრმა კირ სტარმერმა განაცხადა, რომ გაერთიანებული სამეფო არ ისურვებდა კონფლიქტის შემდგომ ესკალაციას. ოპოზიციის ლიდერების შეხედულებები ამ საკითხზე განსხვავებულია.
კირ სტარმერმა განაცხადა, რომ RAF-ის გამანადგურებელი თვითმფრინავები „დღეს ცაში დაფრინავენ“ ახლო აღმოსავლეთში მოკავშირეების დასაცავად ირანის საპასუხო დარტყმებისგან, მას შემდეგ რაც აშშ-მა და ისრაელმა თეირანში რეჟიმის შეცვლის მიზნით დაბომბვის კამპანია დაიწყეს.
გაერთიანებულ სამეფოს შაბათ დილით არ მიუღია მონაწილეობა ირანის წინააღმდეგ თავდასხმის პირველ ტალღებში და არც უახლოეს მომავალში აქვს ამის განზრახვა, თუმცა გამანადგურებელი თვითმფრინავები ახორციელებდნენ თავდაცვით ოპერაციებს ყატარიდან და კვიპროსიდან, რათა ჩამოეგდოთ ნებისმიერი შემომავალი დრონი და რაკეტა.
ირანმა დაუყოვნებლივ დაიწყო კონტრშეტევა, მათ შორის დარტყმები ისრაელზე, იორდანიაზე, ასევე აშშ-ის ბაზებზე ბაჰრეინში, ყატარში, არაბთა გაერთიანებულ საემიროებსა და ქუვეითში. ბრიტანული ძალები მცირე რაოდენობით არიან განლაგებული ამ ბაზებზე.
ოპერაციების დეტალები მწირი იყო და თავდაცვის სამინისტრო არ აკონკრეტებდა, რომელი ქვეყნები და ბაზები იყო დაცული, თუმცა გაერთიანებულმა სამეფომ ცოტა ხნის წინ გაზარდა თავისი ძალების განლაგება საომარი მოქმედებების ესკალაციის შემთხვევაში. გასულ თვეს, გაერთიანებულმა სამეფომ RAF-ის „ტაიფუნები“ ყატარში განალაგა ქვეყნის „ალ-უდეიდის“ ავიაბაზისა და რეგიონში არსებული სხვა მოკავშირეთა სამხედრო ობიექტების დასაცავად. დამატებით ექვსი F-35 და გაძლიერებული საჰაერო თავდაცვის, რადარისა და დრონების საწინააღმდეგო სისტემები განლაგდა RAF-ის „აკროტირის“ ავიაბაზაზე კვიპროსში, საიდანაც მათი გადაადგილება შესაძლებელია ისრაელის, იორდანიის ან ახლო აღმოსავლეთის სხვა ქვეყნების დასაცავად.
ბაჰრეინში, ქუვეითში, ყატარსა და არაბთა გაერთიანებულ საემიროებში მყოფ ბრიტანეთის მოქალაქეებს ურჩიეს, დაუყოვნებლივ შეეფარებინათ თავი, ირანის სარაკეტო თავდასხმების შესახებ ცნობების შემდეგ. საგარეო საქმეთა სამინისტრომ რეკომენდაცია გასცა, თავი შეეკავებინათ ისრაელსა და პალესტინაში ნებისმიერი მოგზაურობისგან.
პრემიერ-მინისტრმა, საფრანგეთისა და გერმანიის კოლეგებთან, ემანუელ მაკრონთან და ფრიდრიხ მერცთან ერთობლივ განცხადებაში აღნიშნა: „ჩვენ არ მიგვიღია მონაწილეობა ამ დარტყმებში“, თუმცა სამივე ლიდერმა დაამატა, რომ კონტაქტში იყვნენ აშშ-სთან, ისრაელთან და რეგიონის სხვა მოკავშირეებთან. სამი ლიდერის კომენტარების უმეტესი ნაწილი ირანს ეხებოდა.
„ჩვენ უმკაცრესად ვგმობთ ირანის თავდასხმებს რეგიონის ქვეყნებზე. ირანმა თავი უნდა შეიკავოს განურჩეველი სამხედრო დარტყმებისგან. ჩვენ მოვუწოდებთ ირანის ხელმძღვანელობას, ეძიოს მოლაპარაკებით მიღწეული გადაწყვეტა. საბოლოო ჯამში, ირანელ ხალხს უნდა მიეცეს უფლება, განსაზღვროს საკუთარი მომავალი“, - განაცხადეს მათ.
ვარაუდობენ, რომ ბრიტანული ავიაბაზები არ გამოუყენებია აშშ-ის საჰაერო ძალებს თავდასხმის ნაწილად; სტარმერმა ამ თვის დასაწყისში უარყო დონალდ ტრამპის მოთხოვნა RAF-ის ბაზების გამოყენებაზე დიეგო გარსიასა და ფეირფორდში.
აშშ-მა და ისრაელმა დაიწყეს ფართომასშტაბიანი კამპანია, რომელიც მიზნად ისახავს ირანში რეჟიმის შეცვლას, ასევე მისი ბირთვული და სარაკეტო ობიექტების დაბომბვას. მაგრამ თავდაპირველ განცხადებაში, ბრიტანეთმა მხოლოდ ის თქვა, რომ მას არ სურდა თეირანს ბირთვული იარაღი ჰქონოდა.
მთავრობის სპიკერმა განაცხადა: „ირანს არასოდეს არ უნდა მიეცეს ბირთვული იარაღის შემუშავების უფლება და სწორედ ამიტომ მუდმივად მხარს ვუჭერთ მოლაპარაკებით მიღწეული გადაწყვეტის მცდელობებს. ჩვენი უშუალო პრიორიტეტია რეგიონში გაერთიანებული სამეფოს მოქალაქეების უსაფრთხოება და ჩვენ მათ მივაწვდით საკონსულო დახმარებას, რომელიც ხელმისაწვდომი იქნება 24/7 რეჟიმში.
„როგორც ახლო აღმოსავლეთში ჩვენი მოკავშირეების უსაფრთხოებისადმი ჩვენი ხანგრძლივი ვალდებულებების ნაწილი, ჩვენ გვაქვს რეგიონში თავდაცვითი შესაძლებლობების სპექტრი, რომელიც ცოტა ხნის წინ გავაძლიერეთ. ჩვენ მზად ვართ დავიცვათ ჩვენი ინტერესები. ჩვენ არ გვსურს დავინახოთ კონფლიქტის შემდგომი ესკალაცია უფრო ფართო რეგიონულ კონფლიქტში.“
შაბათს, ადრე, სტარმერმა მთავრობის საგანგებო „კობრას“ კომიტეტის სხდომა გამართა, რათა განეხილათ, როგორ უპასუხებდა გაერთიანებული სამეფო ირანის დაბომბვას და თეირანის საპასუხო მოქმედებებს. საგარეო საქმეთა შერჩევითი კომიტეტის თავმჯდომარემ, ემილი თორნბერიმ, განაცხადა, რომ გაერთიანებულმა სამეფომ წინააღმდეგობა უნდა გაუწიოს ახლო აღმოსავლეთის კონფლიქტში ჩათრევას. ლეიბორისტმა დეპუტატმა BBC Radio 4-ის გადაცემა „Today“-ს ეთერში განუცხადა, რომ ის არ ფიქრობდა, რომ აშშ-ის და ისრაელის დარტყმები ლეგალური იყო. „რამდენადაც მე ვიცი, ჩვენ ამაში არ ვართ ჩართული“, - თქვა მან. „არ ყოფილა ბრიტანული თანხმობა ამაში მონაწილეობაზე და მე ვფიქრობ, რომ ეს სწორი გადაწყვეტილებაა. არ ვფიქრობ, რომ ამ მოქმედებას სამართლებრივი საფუძველი აქვს.“
თორნბერიმ დაამატა, რომ აშშ და ისრაელი „არ იყვნენ გარდაუვალი საფრთხის ქვეშ, ამიტომ ძნელია იმის დანახვა, თუ რა არის სამართლებრივი გამართლება“. კითხვაზე, უნდა გაუწიოს თუ არა გაერთიანებულმა სამეფომ წინააღმდეგობა კონფლიქტში ჩათრევას, თორნბერიმ უპასუხა: „რა თქმა უნდა, თუ ჩვენ თვითონ არ დავარტყამთ, რაც, როგორც ვთქვი, სამწუხაროდ ამ დილით, არ ვიცით, მოხდება თუ არა, რადგან შესაძლოა ირანელების თავდასხმები მოხდეს არაბეთის ყურეში დასავლურ ბაზებზე და მაშინ სიტუაცია შეიძლება შეიცვალოს. ჩვენ უბრალოდ არ ვიცით.“
ოპოზიციის ლიდერმა, კემი ბადენოკმა, განაცხადა, რომ მხარს უჭერდა აშშ-ისა და ისრაელის თავდასხმებს ირანზე. X-ზე გამოქვეყნებულ პოსტში, კონსერვატორმა ლიდერმა თქვა: „მე ვდგავარ ჩვენს მოკავშირეებთან, აშშ-სა და ისრაელთან ერთად, რადგან ისინი უპირისპირდებიან ირანის ისლამური რესპუბლიკის საფრთხეს და მის ამაზრზენ რეჟიმს. იგივე რეჟიმს, რომელიც ახორციელებს თავდასხმებს გაერთიანებულ სამეფოზე და ჩვენს მოქალაქეებზე, რომელიც ცდილობს შექმნას ბირთვული იარაღი, რომელიც საფრთხეს შეუქმნის ჩვენს ქვეყანას და რომელმაც სასტიკად ჩაახშო პროდემოკრატიული საპროტესტო აქციები მხოლოდ რამდენიმე თვის წინ და მოკლა...
#აშშ
#ისრაელი
#პოლიტიკა
#ირანი
#გაერთიანებული სამეფო
#კირ სტარმერი
#თავდაცვა
#საერთაშორისო ურთიერთობები
#ახლო აღმოსავლეთი
#სამხედრო
წყარო: www.theguardian.com
გაზიარება