ისრაელის უზენაესმა სასამართლომ დროებით შეაჩერა საერთაშორისო დამხმარე ორგანიზაციებისთვის ოკუპირებულ პალესტინის ტერიტორიებზე მუშაობის აკრძალვა, თუ ისინი მკაცრ ახალ წესებს არ დააკმაყოფილებდნენ. ეს გადაწყვეტილება მიღებულ იქნა ისრაელის მიერ დადგენილი ვადის ამოწურვამდე, რომლის მიხედვითაც 37 ცნობილ ორგანიზაციას მუშაობა უნდა შეეწყვიტა. ეს ორგანიზაციები აფრთხილებენ, რომ აკრძალვა მოწყვლადი ადამიანებისთვის სასიცოცხლო დახმარების წყაროს მოაცილებს და „გამოუსწორებელ ზიანს“ მიაყენებს. ომით განადგურებულ ღაზაში მყიფე ცეცხლის შეწყვეტიდან ოთხი თვის შემდეგ, ორ მილიონზე მეტი მოსახლეობის უმეტესობა დახმარებაზეა დამოკიდებული – საკვებზე, სამედიცინო მომსახურებასა და წყალზე. დასავლეთ ნაპირზე, ჰუმანიტარული ორგანიზაციები ეხმარებიან პალესტინელებს, რომლებიც სწრაფი ისრაელის დასახლებების გაფართოებისა და მოსახლეთა ძალადობის გამო იძულებულნი გახდნენ დაეტოვებინათ თავიანთი მიწები. დეკემბერში ისრაელმა ორგანიზაციებს – მათ შორის „ექიმები საზღვრებს გარეშე“ (MSF), Oxfam, Save the Children, ActionAid და ნორვეგიის ლტოლვილთა საბჭოს (NRC) – აცნობა, რომ მათი რეგისტრაცია ვადაგასული იყო. მათ მიეცათ 60 დღე მისი განახლებისთვის – ახალი წესების დაცვით – ან ოპერაციების შეწყვეტისთვის 1 მარტამდე. მიმდინარე კვირას, 17 არასამთავრობო ორგანიზაციის ჯგუფმა ერთობლივად მიმართა უზენაეს სასამართლოს, რათა შეჩერებულიყო ახალი ზომები, იმ მოტივით, რომ ისრაელს, როგორც ოკუპანტ ძალას, საერთაშორისო ჰუმანიტარული სამართლის მიხედვით ვალდებულებები აქვს. პარასკევს, მოსამართლე დაფნა ბარაკ-ერეზმა განაცხადა, რომ არსებობს „რეალური სამართლებრივი დავა“, რომელიც მეტ დროს მოითხოვს განხილვისთვის. ისრაელის პრემიერ-მინისტრის, ბენიამინ ნეთანიაჰუს მემარჯვენე მთავრობამ მკაცრი პოზიცია დაიკავა საერთაშორისო და პალესტინური არასამთავრობო ორგანიზაციების, ასევე გაეროს სააგენტოების მიმართ, რომელთაგან ზოგიერთი ათწლეულების განმავლობაში მოქმედებდა რეგიონში, უსაფრთხოების მიზეზებით. მან ასევე მიიღო კანონმდებლობა, რომელიც კრძალავს გაეროს სააგენტოს პალესტინელი ლტოლვილებისთვის, UNRWA-ს, ისრაელში ოპერირებას, რაც გავლენას ახდენს მის მუშაობაზე დასავლეთ ნაპირსა და ღაზაში. ისრაელის მტკიცებით, UNRWA – და სხვა ორგანიზაციები, მათ შორის MSF – პალესტინური შეიარაღებული ჯგუფების წევრებმა შეაღწიეს ან მათთან კავშირი აქვთ. ჰუმანიტარული ჯგუფები ამას კატეგორიულად უარყოფენ. ისრაელის დიასპორის საქმეთა და ანტისემიტიზმთან ბრძოლის სამინისტრო აცხადებს, რომ მისი „გამჭვირვალობის მკაფიო მოთხოვნები“ ნიშნავს, რომ ყველა არასამთავრობო და ჰუმანიტარულმა ორგანიზაციამ ახლა უნდა წარმოადგინოს სრული ინფორმაცია მათი პერსონალის, დაფინანსების წყაროებისა და საოპერაციო სტრუქტურების შესახებ. მისი განცხადებული მიზანია პალესტინურ შეიარაღებულ ჯგუფებთან ნებისმიერი კავშირის პრევენცია 2023 წლის 7 ოქტომბრის ჰამასის მიერ ისრაელზე განხორციელებული თავდასხმების შემდეგ, რამაც ღაზის ომი გამოიწვია. ისრაელის ოპერაციული ლიცენზიების დაკარგვა შესაძლებელია ისეთი ქმედებებით, როგორიცაა „ისრაელის სახელმწიფოს დელეგიტიმაცია, ისრაელის თავდაცვის ძალების (IDF) ჯარისკაცების წინააღმდეგ მიმართული სამართლებრივი კამპანიები, ჰოლოკოსტის უარყოფა, 7 ოქტომბრის სისასტიკის უარყოფა ან ტერორისტულ ორგანიზაციებთან დოკუმენტირებული თანამშრომლობა." დამხმარე ჯგუფებმა უარი განაცხადეს თავიანთი პერსონალის მონაცემების გაზიარებაზე, აღნიშნავენ რა, რომ ასობით ჰუმანიტარული მუშაკი დაიღუპა ღაზის ომის დროს. ევროპაში დაფუძნებული ორგანიზაციები აცხადებენ, რომ მოთოვნები არღვევს ევროკავშირის კანონებს მონაცემთა დაცვისა და კონფიდენციალურობის შესახებ. არასამთავრობო ორგანიზაციები აცხადებენ, რომ ცვლილებები ეწინააღმდეგება დიდი ხნის დამკვიდრებულ პრაქტიკას „იმის უზრუნველსაყოფად, რომ ჰუმანიტარული დახმარება დარჩეს „პრინციპული, დამოუკიდებელი და შეუფერხებელი“. ბევრი ამტკიცებს, რომ ისრაელის ახალი ლიცენზირების სისტემა პოლიტიკურად მოტივირებულია. „ამას არაფერი – ნული – არ აქვს საერთო ტერორიზმთან ბრძოლასთან, რაც ყველა ჩვენგანისთვის ერთიანი ბრძოლაა. ჩვენ ძალიან დიდი ხნის განმავლობაში ვიტანჯებოდით ტერორისგან მთელ მსოფლიოში“, – ამბობს იან ეგელანდი, NRC-ის გენერალური მდივანი, რომელიც შეუერთდა პეტიციას. „ამიტომ ვამოწმებთ თითოეულ თანამშრომელს შესაძლო სანქცირებული პირების ყველა სიაში მთელ მსოფლიოში. ამას რეგულარულად ვაკეთებთ და ამერიკელები, ევროპელები და სხვები კმაყოფილები არიან ჩვენი ყველა თანამშრომლის შემოწმებით.“ „ეს პოლიტიკური საკითხია“, – აგრძელებს ბატონი ეგელანდი. „მათ არ სურთ, რომ პალესტინის ტერიტორიებზე ოპერირებდნენ დამოუკიდებელი მოწმეები, რომლებიც არ არიან ნეთანიაჰუს მომხრეები. სწორედ ამიტომ მოგვდევენ ჩვენ და ამდენ სხვას.“ ვინაიდან ისრაელმა ომის დროს უცხოელ ჟურნალისტებს აუკრძალა ღაზაში შესვლა – გარდა IDF-თან ერთად შეზღუდული ტურებისა – მოწვეული მედიკოსები და დამხმარე მუშაკები მნიშვნელოვან საერთაშორისო ხმებად იქცნენ, რომლებიც აღწერენ სიტუაციას ადგილზე. ბევრმა გააკრიტიკა ისრაელის ომის წარმოების წესი და ისრაელის მიერ ტერიტორიაზე დახმარების შეტანის შეზღუდვები, რამაც ერთ მომენტში გაეროს შიმშილობის გამოცხადება გამოიწვია. 2025 წლის დასაწყისში, სადავო ამერიკულ-ისრაელის მიერ მხარდაჭერილი ორგანიზაცია „ღაზის ჰუმანიტარული ფონდი“ (GHF) შეიქმნა საკვების გასანაწილებლად და გაეროს ალტერნატივად პოზიციონირებდა, იმ მტკიცებების ფონზე, რომ ჰამასი დახმარებას ითვისებდა. მის ობიექტებზე მომხდარი სასიკვდილო სროლების შემდეგ, კრიტიკა გაძლიერდა და წლის ბოლოსთვის GHF-მა განაცხადა, რომ დაასრულა თავისი მისია. ისრაელის დიასპორის სამინისტრო აცხადებს, რომ მას შემდეგ, რაც მისი რეგულაციები ძალაში შევიდა, მას 117 არასამთავრობო ორგანიზაცია დაუკავშირდა. მათგან 27 დამტკიცდა და 11 უარყოფილი იქნა, ხოლო დანარჩენები ჯერ კიდევ განიხილება ან მათ უთხრეს ოპერაციების შეწყვეტა, თუ ისინი ვერ დააკმაყოფილებენ შესაბამისობის მოთხოვნებს. სამინისტრომ აღნიშნა, რომ 11 არასამთავრობო ორგანიზაცია, რომელთა განაცხადებიც უარყოფილი იქნა, ღაზაში შემავალი მთლიანი ჰუმანიტარული დახმარების დაახლოებით 1%-ს შეადგენდა. „დახმარება აგრძელებს ნაკადს ლეგიტიმური და...