ისრაელის სამხედრო შეჭრებმა და დასახლებულთა თავდასხმებმა 2025 წელს 37 000-ზე მეტი პალესტინელი აიძულა, სახლები დაეტოვებინათ. მიმდინარე კვირას ისრაელის მთავრობამ დაამტკიცა გეგმა, რომლის მიხედვითაც ოკუპირებული დასავლეთ ნაპირის დიდი ნაწილი „სახელმწიფო საკუთრებად“ გამოცხადდება, რაც პალესტინელებს მიწის საკუთრების დამადასტურებელი მტკიცებულებების წარდგენის ვალდებულებას აკისრებს. ეს გადაწყვეტილება, რომელიც პალესტინელი ხალხის თვითგამორკვევის უფლებას ძირს უთხრის, რეგიონულად დაგმეს, ბევრმა მას დე ფაქტო ანექსია უწოდა, რაც საერთაშორისო სამართლით უკანონოა. ბოლო წლებში ისრაელმა გააძლიერა სამხედრო შეჭრები, გააფართოვა უკანონო დასახლებები და დაანგრია პალესტინური სახლები, რაც აგრესიული ქმედებების ნაწილია, რათა მეტი პალესტინური მიწა მოიპაროს. გაეროს ჰუმანიტარული საკითხების კოორდინაციის ოფისის (OCHA) მიერ შედგენილი მონაცემების მიხედვით, 2025 წელს ოკუპირებულ დასავლეთ ნაპირზე სულ მცირე 37,135 პალესტინელი იძულებით გადაადგილდა, რაც რეკორდული მაჩვენებელია ისრაელის სამხედრო შეჭრებისა და დასახლებულთა თავდასხმების ფონზე. UNRWA-ს ცნობით, ისრაელის სამხედრო შეჭრებმა იძულებით გადააადგილა სულ მცირე 33,362 პალესტინელი სამი ჩრდილოეთის ლტოლვილთა ბანაკიდან: ჯენინი (12,557), ტულკარმი (11,862) და ნურ შამსი (8,943). ისრაელის ოპერაციების დროს გადაადგილებულთა გარდა, სულ მცირე 3,773 ადამიანი იძულებული გახდა, სახლები დაეტოვებინა ისრაელის მიერ სახლების დანგრევის, დასახლებულთა ძალადობისა და გადაადგილების შეზღუდვების გამო. დასავლეთ ნაპირის გუბერნიები, სადაც იძულებითი გადაადგილების ყველაზე დიდი რაოდენობა დაფიქსირდა, მოიცავს: რამალასა და ელ-ბირეს, ნაბლუსს და ჰებრონს. 1993 წლის ოსლოს შეთანხმების ფარგლებში, რომელიც ხელი მოეწერა პალესტინის განმათავისუფლებელ ორგანიზაციასა (PLO) და ისრაელს შორის, ოკუპირებული დასავლეთ ნაპირი დაიყო სამ ზონად – A, B და C. ამან გამოიწვია პალესტინის ავტონომიის (PA) შექმნა – ადმინისტრაციული ორგანო, რომელიც მართავდა პალესტინის შიდა უსაფრთხოებას, ადმინისტრაციასა და სამოქალაქო საქმეებს თვითმმართველობის ზონებში, ხუთწლიანი დროებითი პერიოდის განმავლობაში. ზონა A თავდაპირველად დასავლეთ ნაპირის 3 პროცენტს შეადგენდა და 1999 წლისთვის 18 პროცენტამდე გაიზარდა. ზონა A-ში PA აკონტროლებს საქმეთა უმეტესობას. ზონა B დასავლეთ ნაპირის დაახლოებით 22 პროცენტს წარმოადგენს. ორივე ზონაში, მიუხედავად იმისა, რომ PA პასუხისმგებელია განათლებაზე, ჯანდაცვასა და ეკონომიკაზე, ისრაელს აქვს სრული კონტროლი გარე უსაფრთხულებაზე, რაც იმას ნიშნავს, რომ მათ ნებისმიერ დროს აქვთ შესვლის უფლება. ზონა C დასავლეთ ნაპირის 60 პროცენტს წარმოადგენს. ოსლოს შეთანხმების მიხედვით, ამ ზონაზე კონტროლი PA-სთვის უნდა გადაცემულიყო. ამის ნაცვლად, ისრაელი ინარჩუნებს სრულ კონტროლს ყველა საკითხზე, მათ შორის უსაფრთხოებაზე, დაგეგმვასა და მშენებლობაზე. კონტროლის გადაცემა PA-სთვის არასოდეს მომხდარა. მიუხედავად იმისა, რომ ზონა C დასავლეთ ნაპირის ყველაზე ნაკლებად დასახლებული ნაწილია, დაახლოებით 300 000 პალესტინელით, ზონა A და B-ში მცხოვრებ დაახლოებით 3 მილიონთან შედარებით, სახლების დანგრევისა და დასახლებულთა თავდასხმების აბსოლუტური უმრავლესობა სწორედ იქ ხდება, რადგან ის სრული ისრაელის სამხედრო და ადმინისტრაციული კონტროლის ქვეშაა. ისრაელის სამოქალაქო ადმინისტრაცია იშვიათად გასცემს სამშენებლო ნებართვებს პალესტინელებს ამ ზონაში, ამიტომ თითქმის ყველა მშენებლობა უკანონოდ ითვლება და ექვემდებარება დანგრევას. მას შემდეგ, რაც 2023 წლის ოქტომბერში ისრაელის გენოციდური ომი ღაზაზე დაიწყო, ისრაელის დასახლებულთა ძალადობა ოკუპირებულ დასავლეთ ნაპირზე სტაბილურად გაიზარდა. OCHA-ს მონაცემებით, დასახლებულებმა პალესტინელებზე 3,700-ზე მეტჯერ იძალადეს ოკუპირებულ დასავლეთ ნაპირზე ბოლო 28 თვის განმავლობაში. დასახლებულთა თავდასხმების რაოდენობა მკვეთრად გაიზარდა 2016 წლის შემდეგ: 2022 წელს დაფიქსირდა 852, 2023 წელს 1,291, 2024 წელს 1,449 და 2025 წელს 1,828 – OCHA-ს მონაცემებით, დღეში საშუალოდ ხუთი თავდასხმა. გასული წლის განმავლობაში დასავლეთ ნაპირის ყველა გუბერნია დასახლებულთა თავდასხმების წინაშე აღმოჩნდა. OCHA-ს მონაცემები აჩვენებს, რომ 2025 წლის 1 იანვრიდან 2025 წლის 31 დეკემბრამდე რამალასა და ელ-ბირეს გუბერნიაში დაფიქსირდა დასახლებულთა თავდასხმების ყველაზე მეტი რაოდენობა – 523 ინციდენტი, რასაც მოჰყვა ნაბლუსი 349-ით და ჰებრონი 309-ით. დასახლებულები არიან ისრაელის მოქალაქეები, რომლებიც ცხოვრობენ უკანონო, მხოლოდ ებრაელებისთვის განკუთვნილ თემებში, რომლებიც ცნობილია როგორც ისრაელის დასახლებები, აშენებული პალესტინელების კუთვნილ მიწაზე, რომელიც ისრაელმა 1967 წელს მოახდინა ოკუპაცია. ბენიამინ ნეთანიაჰუმ – ისრაელის ყველაზე ხანგრძლივად მოქმედმა პრემიერ-მინისტრმა – გააძლიერა დასახლებების გაფართოება მას შემდეგ, რაც ის პირველად მოვიდა ხელისუფლებაში 1996 წელს, რითაც ძირს უთხრა 1993 წლის ოსლოს შეთანხმებას, რომელიც მოუწოდებდა დასახლებების გაყინვასა და ურთიერთშეთანხმებულ ორსახელმწიფოებრივ გადაწყვეტას. დღეს ისრაელის ებრაული მოსახლეობის დაახლოებით 10 პროცენტი, სულ 600,000-დან 750,000-მდე ადამიანი, ცხოვრობს დაახლოებით 250 დასახლებასა და ფორპოსტში, რომლებიც გაფანტულია ოკუპირებულ დასავლეთ ნაპირსა და აღმოსავლეთ იერუსალიმში. ბევრი ამ დასახლების პალესტინელთა დასახლებების მახლობლად მდებარეობს, რაც ხშირად იწვევს დაძაბულობის ზრდას და პალესტინელებისთვის გადაადგილების შეზღუდვებს.