საერთაშორისო პოლიტიკა
/
01.03.2026
ევროპელი ლიდერები ირანზე აშშ-ის და ისრაელის თავდასხმების ფონზე ესკალაციის შეკავებას ითხოვენ
აშშ-ისა და ისრაელის მიერ ირანზე განხორციელებული თავდასხმების შემდეგ, ევროპელი ლიდერები მხარეებს თავშეკავებისკენ მოუწოდებენ, რათა თავიდან იქნას აცილებული კონფლიქტის შემდგომი ესკალაცია. ევროკავშირის უმაღლესმა დიპლომატმა კაია კალასმა ირანში არსებული ვითარება „საშიშად“ შეაფასა. ლიდერები ასევე შეშფოთებას გამოთქვამენ ბირთვული უსაფრთხოებისა და გლობალური გაუვრცელებლობის რეჟიმის შენარჩუნების აუცილებლობაზე.
ევროპელმა ლიდერებმა აშშ-ისა და ისრაელის მიერ ირანზე განხორციელებული თავდასხმების შემდეგ მხარეებს თავშეკავებისკენ მოუწოდეს.
ევროკავშირის უმაღლესმა დიპლომატმა კაია კალასმა ირანში არსებული სიტუაცია „საშიშად“ შეაფასა, მას შემდეგ, რაც აშშ-მ და ისრაელმა თეირანზე თავდასხმები განახორციელეს. სხვა ევროპელმა ლიდერებმა კი თავშეკავებისკენ მოუწოდეს, რათა კონფლიქტი არ გამწვავდეს.
ამერიკის შეერთებულმა შტატებმა და ისრაელმა ირანზე თავდასხმები შაბათს დილით განახორციელეს. ეს მოხდა მას შემდეგ, რაც თეირანსა და ვაშინგტონს შორის მოლაპარაკებები ირანის ბირთვულ პროგრამასთან დაკავშირებით შეთანხმებით არ დასრულებულა. ირანმა თავის მხრივ საპასუხო შეტევები დაიწყო.
ევროკომისიის პრეზიდენტმა ურსულა ფონ დერ ლაიენმა და ევროკავშირის საბჭოს პრეზიდენტმა ანტონიუ კოშტამ ერთობლივ განცხადებაში აღნიშნეს, რომ მოვლენები „დიდ შეშფოთებას იწვევს“. მათ „მაქსიმალური თავშეკავებისკენ“ მოუწოდეს და განაცხადეს, რომ „ბირთვული უსაფრთხოების უზრუნველყოფა და ნებისმიერი ქმედების პრევენცია, რამაც შესაძლოა დაძაბულობის შემდგომი ესკალაცია ან გლობალური გაუვრცელებლობის რეჟიმის ძირის გამოთხრა გამოიწვიოს, კრიტიკულად მნიშვნელოვანია“.
ევროპარლამენტის პრეზიდენტმა რობერტა მეცოლამ განაცხადა, რომ ირანში განხორციელებული თავდასხმები „არ უნდა გამოიწვიოს ესკალაციის სპირალი, რამაც შეიძლება საფრთხე შეუქმნას ახლო აღმოსავლეთს, ევროპას და მის ფარგლებს გარეთ“. მან X-ზე გამოქვეყნებულ პოსტში თეირანის საპასუხო შეტევებს სპარსეთის ყურის ქვეყნებში განლაგებულ აშშ-ის ბაზებზე „მიუღებელი და გაუმართლებელი“ უწოდა.
კალასმა ისრაელის საგარეო საქმეთა მინისტრ გიდეონ საართან ისაუბრა და „არაბ პარტნიორებთან მჭიდროდ კოორდინირებს დიპლომატიური გზების მოსაძებნად“, – განაცხადა მან X-ზე გამოქვეყნებულ პოსტში.
პოლონეთის პრეზიდენტმა დონალდ ტუსკმა X-ზე გამოქვეყნებულ პოსტში ირანში მყოფ პოლონეთის მოქალაქეებს მოუწოდა, დარჩნენ უსაფრთხოდ და დაიცვან ადგილობრივი ხელისუფლების მითითებები. „პოლონელების ერთიანობა უსაფრთხოების საკითხში დღეს განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია“, – აღნიშნა მან.
ფინეთის პრემიერ-მინისტრმა პეტერი ორპომ X-ზე გამოქვეყნებულ პოსტში განაცხადა, რომ „ყველაზე მნიშვნელოვანია თავდასხმებისა და ნებისმიერი შესაძლო საპასუხო დარტყმების რაც შეიძლება სწრაფად შეჩერება“.
კვიპროსმა გაააქტიურა გეგმა „მოქალაქეების უსაფრთხო ევაკუაციისთვის ახლომდებარე კრიზისული ზონებიდან (ახლო აღმოსავლეთის ფართო რეგიონიდან)“ ქვეყნის გავლით, განაცხადა საგარეო საქმეთა მინისტრმა კონსტანტინოს კომბოსმა სხვა პოსტში.
X-ზე გამოქვეყნებულ ვიდეოში აშშ-ის პრეზიდენტმა დონალდ ტრამპმა თავდასხმებს „მასშტაბური და მიმდინარე ოპერაცია“ უწოდა. მისი თქმით, ირანმა სცადა თავისი ბირთვული პროგრამის აღდგენა. სხვა სოციალურ მედია პოსტში მან განაცხადა, რომ თეირანი ავითარებს შორ მანძილზე მოქმედ რაკეტებს, რომლებიც საფრთხეს უქმნის „ჩვენს ძალიან კარგ მეგობრებსა და მოკავშირეებს ევროპაში, ჩვენს საზღვარგარეთ განლაგებულ ჯარებს და შესაძლოა მალე ამერიკის ტერიტორიასაც მიაღწიოს“. პენტაგონმა თავდასხმებს „ოპერაცია ეპიკური მძვინვარება“ უწოდა.
რაკეტებმა და დრონებმა დაარტყეს ამერიკულ ობიექტებს ბაჰრეინში, ყატარში და არაბთა გაერთიანებულ საემიროებში, განაცხადა ირანის ისლამური რევოლუციური გვარდიის კორპუსმა.
წყარო: www.politico.eu
გაზიარება