კულტურა
/
01.03.2026
"Butty" "T-130"-ად იქცა: ამერიკელმა სტუდენტმა გერმანელი კინორეჟისორების ფილმი მოიპარა და ჯილდოები მოიგო – როგორ გაუმკლავდნენ ავტორები ამ ამბავს?
ორი გერმანელი კინოს სტუდენტის, მორიც ჰენებერგისა და ჯულიუს დროსტის, მიერ შექმნილი ანიმაციური მოკლემეტრაჟიანი ფილმი "Butty" ვირუსულად გავრცელდა. ამერიკელმა სტუდენტმა, სამუელ ფელინტონმა, ფილმი მიითვისა, სახელი შეუცვალა ("T-130"), საკუთარი სახელით ფესტივალებზე წარადგინა და მრავალი ჯილდო მოიპოვა. სამართლებრივი დავის ნაცვლად, გერმანელმა რეჟისორებმა გადაწყვიტეს ფელინტონთან პირისპირ შეხვედრა და ამ უჩვეულო ისტორიის დოკუმენტურ ფილმად ქცევა, რამაც მათ საბოლოოდ კომპენსაცია და მოპარული ტროფეები მოუტანა.
ეს სცენარის სიუჟეტს ჰგავს, მაგრამ რეალურად ბერლინელ კინოსტუდენტებს დაემართათ. მორიც ჰენებერგმა და ჯულიუს დროსტმა უნივერსიტეტში დასკვნითი პროექტისთვის ანიმაციური მოკლემეტრაჟიანი ფილმი შექმნეს. "Butty" მოგვითხრობს საყოფაცხოვრებო რობოტზე, რომელსაც აგდებენ, რადგან თავის საქმეს სათანადოდ ვერ ასრულებს.
როდესაც ორმა კინორეჟისორმა ნამუშევარი YouTube-ზე ატვირთა, ეს შემეხებელი ამბავი სწრაფად გავრცელდა. უზარმაზარი ნახვების შემდეგ, დუეტმა გადაწყვიტა თავიანთი ნამუშევარი ფესტივალებზე გაეგზავნა — მაგრამ მათ შოკი ელოდათ: ორგანიზატორებმა უთხრეს, რომ ფილმი უკვე წარდგენილი იყო სხვა სახელით.
როგორ მოხდა ეს? ამერიკელმა სტუდენტმა სამუელ ფელინტონმა ფილმი ჩამოტვირთა, მინიმალური რედაქტირება გაუკეთა, ახალი სათაური, "T-130" მიანიჭა და ორიგინალური ტიტრები წაშალა. სავარაუდო ავტორის რანგში, მან მრავალი პრიზი მოიპოვა და სახელი გაითქვა შეერთებულ შტატებში.
საკუთარი ნამუშევრის აშკარა ქურდობით შოკირებულმა ჰენებერგმა და დროსტმა იურიდიული კონსულტაცია მოიძიეს. მათ უთხრეს, რომ თუ უჩივლებდნენ, პროცესი მტკივნეული და ძვირი იქნებოდა. ამიტომ, კინორეჟისორებმა საქმე საკუთარ ხელში აიღეს და ამერიკაში გაემგზავრნენ ფელინტონთან შესახვედრად — და ამ ამბის დოკუმენტურ ფილმად გადასაქცევად.
"ჩვენ უკვე გადაღებული გვქონდა დოკუმენტური ფილმები," უთხრა ჰენებერგმა DW-ს. "და ეს აზრი უბრალოდ მოულოდნელად მოგვივიდა თავში: ეს ბრწყინვალე ამბავია — მოდით, ამაზე დოკუმენტური ფილმი გადავიღოთ."
ორ რეჟისორს ფაქტობრივად განუვითარდა ერთგვარი მოხიბვლა იმ ადამიანის მიმართ, ვინც მათი ფილმი მოიპარა. "ჩვენ ვუყურებდით მის ვიდეო ბლოგებს და ერთგვარად ჩავუღრმავდით მის სამყაროს," თქვა დროსტმა. "ჩვენ მას თითქმის ცნობილ ადამიანად ვთვლიდით. ბევრი რამ აღმოვაჩინეთ მის შესახებ და ნამდვილად გვინდოდა მასთან პირადად შეხვედრა."
სანამ ოჯახი და მეგობრები გაბრაზებით რეაგირებდნენ, ორი ახალგაზრდა კინორეჟისორი გასაკვირად მშვიდად დარჩა. ისინი ყველაზე მეტად გაოგნებულები იყვნენ: "ჩვენს ოჯახებსა და მეგობრებს სამუელი სძულდათ. მაგრამ ჩვენ უბრალოდ გვინდოდა გაგვეგო, რა მოხდა," თქვეს მათ.
წყვილმა შეკრიბა გადამღები ჯგუფი და გაემგზავრა მორგანთაუნში, დასავლეთ ვირჯინიაში — საუნივერსიტეტო ქალაქში, სადაც ფელინტონი ცხოვრობს. ნიუ-იორკელი კინორეჟისორის დახმარებით, რომელიც თავს ახალგაზრდა ანიმატორებზე დოკუმენტური ფილმის გადამღებად ასაღებდა, მათ მოიპოვეს ფელინტონის ნდობა — და შემდეგ ჰენებერგი, დროსტი და ფელინტონი საბოლოოდ ერთ ოთახში აღმოჩნდნენ.
ორმა გერმანელმა კინორეჟისორმა შეხვედრამდე ყველა სახის სცენარისთვის მოემზადა: "ჩვენ ემოციურ რეაქციას ველოდით — რომ ის გაიქცეოდა, იტირებდა, შერცხვებოდა ან აგრესიული გახდებოდა. მაგრამ ის სრულიად მშვიდი დარჩა. ეს იყო ერთადერთი, რისთვისაც მზად არ ვიყავით. გვეგონა, მისი სამყარო დაინგრეოდა. მაგრამ მან თითქმის არანაირი ემოცია არ გამოავლინა," გაიხსენეს მათ.
ფელინტონმა განმარტა, თუ როგორ შეამოკლა და "გააუმჯობესა" ფილმი და რომ სწორედ ამან მოუტანა ასეთი წარმატება. ის დათანხმდა საპრიზო თანხის გადარიცხვას. მისი საქციელი იყო ცივი და პრაგმატული, რაც დროსტმა და ჰენებერგმა როგორც შემაშფოთებლად, ასევე მომხიბვლელად მიიჩნიეს. საუბრის შემდეგ, სამივემ ერთად მოამზადა მწვადი და ითამაშა კალათბურთი.
მოგვიანებით, ბევრმა მაყურებელმა ორი გერმანელი კინორეჟისორი პლაგიატორის მიმართ ზედმეტად რბილ მოპყრობაში დაადანაშაულა. სხვებმა კი მათი მიდგომა შეაქეს.
"რეაქციები ძალიან გაყოფილი იყო," თქვა დროსტმა. "ზოგი ამბობდა, რომ მისთვის უნდა გვეჩივლა ან სახეში ჩაგვერტყა. სხვებმა თქვეს, რომ კონფლიქტების გადაწყვეტის ახალი გზები ვაჩვენეთ."
"და საბოლოოდ, ეს პირადული არ ყოფილა," დაამატა ჰენებერგმა. "მას უნდოდა რაღაცის მიღწევა — მას შეეძლო სხვა ფილმის აღებაც. მაგრამ თუ დიდ სტუდიას, როგორიცაა Pixar, მოეპარებოდა ჩვენი ფილმი, ეს სულ სხვა ამბავი იქნებოდა."
ასე რომ, ჰენებერგმა და დროსტმა შეგნებულად გადაწყვიტეს პატივისცემა შეენარჩუნებინათ. მათ არ სურდათ "მისი საჯაროდ შერცხვენა ან საჭიროზე მეტად დასჯა," თქვეს მათ და დაამატეს, რომ მათი დოკუმენტური ფილმი საკმარისი "შურისძიება" იყო. დოკუმენტური ფილმის სათაური, "Der talentierte Mister F." ("ნიჭიერი მისტერ F."), შემთხვევითი არ არის. ეს არის ფილმის "ნიჭიერი მისტერ რიპლი" სახელწოდების ინტერპრეტაცია, რომელიც მოგვითხრობს ახალგაზრდა მამაკაცზე, რომელიც მდიდარი მემკვიდრის ვინაობას იღებს და საბოლოოდ ტყუილის, თაღლითობისა და მკვლელობის ქსელში ეხვევა. და ისევე, როგორც მისტერ რიპლი, ფელინტონმაც ცრუ ვინაობა მიიღო.
ფელინტონმა მართლაც გამოუგზავნა მათ მოგებული ტროფეები, ასევე ფულის გარკვეული თანხა. ფესტივალებმა კი, თავის მხრივ, ამ საგისგან დისტანციის შენარჩუნება ამჯობინეს. როგორც ერთმა ორგანიზატორმა თქვა: პრიზი გადაცემულია და ჩვენ ვერაფერს ვიზამთ — ეს ამ ბიჭების გადასაწყვეტია, რომ საქმე თავად მოაგვარონ.
ამ ამბავს ჯერჯერობით დიდი ყურადღება არ მიუქცევია აშშ-ში. თუმცა, ეს შეიძლება შეიცვალოს, თუ დოკუმენტური ფილმი იქ იქნება ნაჩვენები. მისი საერთაშორისო გაშვების ერთ-ერთი გამორჩეული მხარდამჭერია როლანდ ემერიხი, საპროდიუსერო კომპანიის ინვესტორი.
თავად ორიგინალური კინორეჟისორებისთვის კი სკანდალს დადებითი გავლენაც მოჰყვა: მას შემდეგ, რაც დოკუმენტური ფილმი გერმანიაში 2025 წლის ოქტომბერში გამოვიდა, მათმა ანიმაციურმა ფილმმა YouTube-ზე კიდევ უფრო მეტი ყურადღება მიიპყრო.
წყარო: www.dw.com
გაზიარება