აშშ-ის იუსტიციის დეპარტამენტი ყოფილ საჰაერო ძალების ოფიცერს, ჯერალდ ბრაუნს, ჩინელი სამხედრო მფრინავების წვრთნაში ადანაშაულებს

შეერთებული შტატების საჰაერო ძალების ყოფილი ოფიცერი და „ელიტური გამანადგურებელი თვითმფრინავის პილოტი“ დააკავეს და ბრალი დასდეს სამშობლოს ღალატში, ჩინელი სამხედრო მფრინავებისთვის უკანონო წვრთნების მიწოდების გამო. აშშ-ის იუსტიციის დეპარტამენტის განცხადებით, საჰაერო ძალების ყოფილი მაიორი ჯერალდ ბრაუნი, რომელიც ერთ დროს ცნობილი იყო თავისი საპილოტე ზარის ნიშნით „რანერი“ (Runner), ოთხშაბათს ინდიანაში დააკავეს და ბრალი დასდეს სისხლის სამართლის საქმეში, ჩინელი პილოტებისთვის ავტორიზაციის გარეშე თავდაცვითი სერვისების მიწოდებასა და ამის შეთქმულებაში. ბრაუნი, 65 წლის, F-35 Lightning II-ის ყოფილი ინსტრუქტორ-პილოტი, რომელსაც საჰაერო ძალებში ათწლეულების გამოცდილება ჰქონდა, „სავარაუდოდ უღალატა თავის ქვეყანას ჩინელი პილოტების წვრთნით, რათა ებრძოლათ მათ წინააღმდეგ, ვის დაცვასაც დაიფიცა“, – განაცხადა განცხადებაში რომან როჟავსკიმ, FBI-ის კონტრდაზვერვისა და ჯაშუშობის განყოფილების დირექტორის თანაშემწემ. „ჩინეთის მთავრობა აგრძელებს აშშ-ის შეიარაღებული ძალების მოქმედი და ყოფილი წევრების ექსპერტიზის ექსპლუატაციას ჩინეთის სამხედრო შესაძლებლობების მოდერნიზებისთვის. ეს დაკავება გაფრთხილებად გამოდგება“, – აღნიშნა როჟავსკიმ. კოლუმბიის ოლქის აშშ-ის პროკურორმა ჯინინ ფერის პირრომ განაცხადა, რომ ბრაუნი „და ნებისმიერი, ვინც შეთქმულებას მოაწყობს ჩვენი ერის წინააღმდეგ“, პასუხს აგებს თავიანთ ქმედებებზე. იუსტიციის დეპარტამენტის ცნობით, ბრაუნი 24 წლის განმავლობაში მსახურობდა აშშ-ის საჰაერო ძალებში, ხელმძღვანელობდა საბრძოლო მისიებს და პასუხისმგებელი იყო „სენსიტიურ დანაყოფებზე“, მათ შორის მათზე, რომლებიც მონაწილეობდნენ ბირთვული იარაღის მიწოდების სისტემებში. 1996 წელს აშშ-ის არმიიდან წასვლის შემდეგ, ბრაუნი მუშაობდა კომერციული სატვირთო თვითმფრინავის პილოტად, შემდეგ კი თავდაცვის კონტრაქტორად, რომელიც ამზადებდა აშშ-ის პილოტებს F-35 და A-10 საბრძოლო თვითმფრინავების სამართავად. ვარაუდობენ, რომ ბრაუნი ჩინეთში 2023 წლის დეკემბერში გაემგზავრა ჩინელი პილოტების წვრთნის დასაწყებად და ქვეყანაში დარჩა 2026 წლის თებერვლის დასაწყისში აშშ-ში დაბრუნებამდე. მისი კონტრაქტი ჩინელი პილოტების წვრთნაზე მოლაპარაკებული იყო სტივენ სუ ბინის მიერ, ჩინეთის მოქალაქის, რომელმაც 2016 წელს დანაშაული აღიარა და ოთხი წლით თავისუფლების აღკვეთა მიესაჯა აშშ-ში თავდაცვის კონტრაქტორის გატეხვის შეთქმულებისთვის, რათა ჩინეთისთვის სამხედრო საიდუმლოებები მოეპარა, იუსტიციის დეპარტამენტის ცნობით. დეპარტამენტის განცხადებით, ბრაუნს მსგავსი ბრალდებები წაუყენეს, როგორიც აშშ-ის საზღვაო ქვეითთა კორპუსის ყოფილ პილოტს, დენიელ დაგანს, რომელიც 2022 წელს ავსტრალიაში დააკავეს და ამჟამად ებრძვის მის ექსტრადიციას აშშ-ში, სადაც მას ბრალი ედება აშშ-ის იარაღის ექსპორტის კონტროლის აქტის დარღვევაში ჩინეთის შეიარაღებული ძალებისთვის პილოტების წვრთნის მიწოდების გამო. დაგანი ავსტრალიის სასამართლოში 2025 წლის ოქტომბერში გამოცხადდა, რათა გაესაჩივრებინა მისი ექსტრადიცია, რომელიც 2024 წლის დეკემბერში ავსტრალიის მაშინდელმა გენერალურმა პროკურორმა მარკ დრეიფუსმა დაამტკიცა. დაგანი, 57 წლის, ნატურალიზებული ავსტრალიის მოქალაქე, ავსტრალიის პოლიციამ 2022 წელს დააკავა ჩინეთიდან დაბრუნებისთანავე, სადაც ის 2014 წლიდან ცხოვრობდა. ამის შესახებ Reuters-ის საინფორმაციო სააგენტო იტყობინება. დაგანის ადვოკატმა, კრისტოფერ პარკინმა, სასამართლოს განუცხადა, რომ მისი კლიენტის ექსტრადიცია აშშ-ში ავსტრალიისთვის „უცნობი ტერიტორია“ იყო. მან ამტკიცებდა, რომ მისი კლიენტის ქმედება არ წარმოადგენდა დანაშაულს ავსტრალიაში იმ დროს, ან მაშინ, როდესაც აშშ-მა მოითხოვა ექსტრადიცია, და ამიტომ არ აკმაყოფილებდა ორმაგი დანაშაულებრიობის მოთხოვნას ავსტრალიის საექსტრადიციო ხელშეკრულებაში აშშ-სთან. ავსტრალიის, კანადის, ახალი ზელანდიის, გაერთიანებული სამეფოსა და აშშ-ის მთავრობებმა 2024 წელს გამოაქვეყნეს შეტყობინება, რომელიც აფრთხილებდა მათი შეიარაღებული ძალების მოქმედ და ყოფილ წევრებს, რომ ჩინეთი ცდილობდა მათი და ნატოს სხვა სამხედრო პერსონალის გადაბირებას დასავლური სამხედრო ექსპერტიზის გამოსაყენებლად და საკუთარი შესაძლებლობების გასაძლიერებლად. „ის ცოდნა, რასაც PLA [სახალხო-განმათავისუფლებელი არმია] დასავლური სამხედრო ნიჭისგან იღებს, საფრთხეს უქმნის მიზნობრივი რეკრუტების, მათი თანამებრძოლების და აშშ-ისა და მოკავშირეთა უსაფრთხოებას“, – ნათქვამია შეტყობინებაში. „ისინი, ვინც უცხოურ სამხედრო ძალებს უნებართვო წვრთნას ან ექსპერტულ მომსახურებას უწევენ, შესაძლოა სამოქალაქო და სისხლის სამართლის სასჯელის წინაშე აღმოჩნდნენ“, – დაემატა მას.