ადენში ლტოლვილთა თაობები სიღარიბეში ცხოვრობენ, არ აქვთ იდენტობა და სომალის შორეული ნაპირების გაფერმკრთალებულ მოგონებებს ეჭიდებიან. ადენი, იემენი – იემენის დროებითი დედაქალაქის, ადენის, გარეუბანში მდებარე ალ-ბასათინის რაიონი იქ იწყება, სადაც ასფალტირებული გზები მთავრდება და ვიწრო, ქვიშიან ჩიხებში გადადის. ის ათწლეულების ლტოლვილის ისტორიას გვიამბობს, სადაც არაბული სომალურს ერწყმის, ხოლო სახეებზე ზღვის გადაღმა მდებარე სხვა ადგილის მოგონებებია აღბეჭდილი. ადგილობრივები ამ ტერიტორიას რამდენიმე სახელით მოიხსენიებენ, მათ შორის „იემენის მოგადიშო“ და „სომალელთა უბანი“ – რაც მიუთითებს დემოგრაფიულ ცვლილებაზე, რომელიც 1990-იანი წლებიდან შეინიშნება, როდესაც სომალიში სამოქალაქო ომმა ათასობით ოჯახი ადენის ყურის გავლით უსაფრთხოების საძებნელად გადახვეწა. დღეს, ადგილობრივი წყაროების შეფასებით, რაიონის მოსახლეობა 40 000-ს აღემატება, რომელთა უმრავლესობას სომალური წარმოშობის ადამიანები შეადგენენ. ისინი მკაცრ პირობებში ცხოვრობენ, სადაც ეკონომიკური დაუცველობა გაურკვეველ იურიდიულ სტატუსთანაა გადაჯაჭვული. ზოგი აქ ბავშვობაში, ნათესავების ხელჩაკიდებული ჩამოვიდა, სხვები კი ადენში დაიბადნენ და სხვა სახლი არასდროს სცოდნიათ. მაგრამ ყველას ერთი რამ აერთიანებს: ოფიციალურ დოკუმენტებზე აღბეჭდილი ლტოლვილის სტატუსი. განთიადისას, ათობით მამაკაცი იკრიბება რაიონის მთავარი ქუჩების შესასვლელებთან, ელოდებათ, რომ ვინმე წაიყვანს დღიურ სამუშაოზე მშენებლობაში ან სხვა ფიზიკურ შრომაზე. ბევრი ამ არასტაბილურ დასაქმებაზეა დამოკიდებული, რათა ოჯახს სარჩო მოუტანოს. ადგილობრივები ამბობენ, რომ რეგულარული სამუშაოს ნაკლებობა ალ-ბასათინში ცხოვრების განმსაზღვრელ მახასიათებლად იქცა, რადგან უკიდურესი სიღარიბე ვრცელდება და ჰუმანიტარული დახმარება მცირდება. აშურ ჰასანმა, 30 წლამდე ასაკის ადგილობრივმა მცხოვრებმა, რომელიც მთავარი გზის კვეთაზე ელოდა ვინმეს, ვინც მანქანის გასარეცხად დაიქირავებდა, „ალ ჯაზირას“ განუცხადა, რომ ის დღეში 3,000-დან 4,000 იემენურ რიალს (3 დოლარზე ნაკლებს) გამოიმუშავებს. ეს თანხა არ არის საკმარისი მისი ოჯახის საჭიროებების დასაფარად, რომელიც ერთ ოთახში ცხოვრობს, უბანში, სადაც არ არის ძირითადი სერვისები, გარშემორტყმულია ჭუჭყიანი გზებითა და ნაგვის გროვებით. დაღლილობითა და სასოწარკვეთილებით სავსე ხმით, აშურმა ალ-ბასათინში ცხოვრება შეაჯამა: „ჩვენ დღიდან დღემდე ვცხოვრობთ. თუ სამსახურს ვიპოვით, ვჭამთ. თუ არა, უჭმელად ველოდებით ხვალამდე.“ ალ-ბასათინის ოჯახებში, როგორც წესი, კაცებიც და ქალებიც მარჩენლები არიან. ზოგიერთი ქალი სახლების დალაგებითაა დაკავებული, სხვები კი მცირე ბიზნესს უძღვებიან, მაგალითად, ყიდიან პურს და ტრადიციულ კერძებს, რომლებიც იემენურ და სომალურ არომატებს აერთიანებს და განსაკუთრებით პოპულარული ხდება მუსლიმური მარხვის თვის, რამადანის, დროს. ბევრი ბავშვი, ასაკის მიუხედავად, იძულებულია იმუშაოს. ბავშვების ერთ-ერთი მთავარი საქმიანობაა ნარჩენების გადარჩევა გასაყიდი მასალების მოსაპოვებლად, როგორიცაა პლასტმასი ან ლითონის ჯართი, რათა ოჯახებს დაეხმარონ. სიღარიბე აშკარად ჩანს ალ-ბასათინის არქიტექტურასა და იერსახეში: მჭიდროდ განლაგებული სახლები, ზოგიერთი ლითონის ფურცლებისგან აშენებული და მხოლოდ ერთი ან ორი ოთახისგან შემდგარი, რომლებიც ჭუჭყიანი, ნაგვით სავსე გზებითაა გამოყოფილი. მაგრამ ეს არ არის ერთადერთი ტვირთი, რომელიც ალ-ბასათინის სომალელ მოსახლეობაზეა. მათზე ღრმა განცდა, რასაც ბევრი აქ „გაურკვეველ კუთვნილებას“ უწოდებს, გადადის: ლტოლვილთა პირველ თაობას ჯერ კიდევ ახსოვს შორეული სამშობლო და საუბრობს მის ენაზე, ხოლო მეორე და მესამე თაობებმა იციან მხოლოდ ადენი და საუბრობენ არაბულად ადგილობრივ დიალექტზე, სომალი მათთვის მხოლოდ საოჯახო ისტორიებიდანაა ცნობილი. ფატიმა ჯამე ამ პარადოქსის განსახიერებაა. ოთხი შვილის დედა, იგი ადენში დაიბადა სომალელი მშობლების ოჯახში. მან „ალ ჯაზირას“ განუცხადა: „ჩვენ არ ვიცით სხვა ქვეყანა, იემენის გარდა. აქ ვსწავლობდით და აქ დავქორწინდით, მაგრამ არ გვაქვს იემენის მოქალაქეობა და კანონის წინაშე მაინც ლტოლვილები ვართ.“ ფატიმა ოჯახთან ერთად მოკრძალებულ ოროთახიან სახლში ცხოვრობს. მისი ქმარი ქალაქის ერთ-ერთ ბაზარში მტვირთავად მუშაობს, ის კი ოჯახს ტრადიციული კერძების მომზადებითა და გაყიდვით ეხმარება. მიუხედავად ამისა, ის ამბობს, რომ მათი გაერთიანებული შემოსავალი „ძლივს ფარავს ქირასა და საკვებს“ ცხოვრების მაღალი ხარჯებისა და სამუშაო ადგილების სიმცირის გამო. იემენში პირობები არასდროს ყოფილა საუკეთესო მიგრანტებისა და ლტოლვილებისთვის, მაგრამ ისინი მნიშვნელოვნად გაუარესდა 2014 წელს სამოქალაქო ომის დაწყების შემდეგ ირანის მიერ მხარდაჭერილ ჰუსიტებსა და იემენის ჩრდილოეთში, სანაში მდებარე ცენტრალურ მთავრობას შორის. ამ ომის ძალადობამ, შემცირებულ დახმარებასთან და სამუშაო შესაძლებლობების შეზღუდვასთან ერთად, გაზარდა ზეწოლა როგორც მასპინძელ თემებზე, ასევე ლტოლვილებზე. გაეროს ჰუმანიტარული საკითხების კოორდინაციის ოფისი (OCHA) აცხადებს, რომ იემენში დამხმარე პროგრამების დაფინანსებამ 2025 წელს ქვეყნის რეალური საჭიროებების მხოლოდ 25 პროცენტი დააკმაყოფილა, რაც ათასობით ოჯახის ცხოვრებაზე უშუალოდ აისახება. ალ-ბასათინის მაცხოვრებლები ამბობენ, რომ დახმარება, რომელსაც ადრე იღებდნენ, მკვეთრად შემცირდა, ხოლო ბევრ შემთხვევაში სრულიად შეწყდა. 53 წლის იუსეფ მუჰამედი ამბობს, რომ ის იყო ერთ-ერთი პირველი სომალელი, ვინც რაიონში 1990-იან წლებში ჩავიდა და ახლა შვიდკაციან ოჯახს არჩენს. „ჩვენ წლების განმავლობაში არ მიგვიღია არანაირი დახმარება ორგანიზაციებისგან,“ – თქვა იუსეფმა და დასძინა, რომ ზოგიერთმა ოჯახმა „სომალიში დაბრუნება არჩია, ვიდრე აქ დარჩენა და შიმშილით სიკვდილი.“ მას მიაჩნია, რომ კრიზისი ყველას ეხება იემენში, „მაგრამ ლტოლვილი რჩება ყველაზე სუსტად.“